พระราชบัญญัติ
ยศทหาร พุทธศักราช ๒๔๗๙
ในพระปรมาภิไธยสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอานันทมหิดล
คณะผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์
(ตามประกาศประธานสภาผู้แทนราษฎร
ลงวันที่ ๒๐ สิงหาคม พุทธศักราช ๒๔๗๘)
เจ้าพระยายมราช
พล.อ. เจ้าพระยาพิชเยนทร โยธิน
ตราไว้ ณ วันที่ ๓๑ ตุลาคม พุทธศักราช ๒๔๗๙
เป็นปีที่ ๓ ในรัชกาลปัจจุบัน
โดยที่สภาผู้แทนราษฎรลงมติว่า สมควรมีพระราชบัญญัติยศทหารขึ้นโดยเฉพาะ
จึงมีพระบรมราชโองการให้ตราพระราชบัญญัติขึ้นไว้โดยคำแนะนำและยินยอมของสภาผู้แทนราษฎร ดังต่อไปนี้
มาตรา ๑ พระราชบัญญัตินี้ให้เรียกว่า “พระราชบัญญัติยศทหาร พุทธศักราช ๒๔๗๙”
มาตรา ๒[๑] ให้ใช้พระราชบัญญัตินี้ตั้งแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป
มาตรา ๓ ตั้งแต่วันใช้พระราชบัญญัตินี้ ให้ยกเลิกบรรดาบทกฎหมาย กฎ และข้อบังคับอื่น ๆ ในส่วนที่มีบัญญัติไว้แล้วในพระราชบัญญัตินี้ หรือซึ่งขัดแย้งกับบทแห่งพระราชบัญญัตินี้
มาตรา ๔ ยศทหารมีตามลำดับดังนี้
๑. สัญญาบัตร
|
ลำดับยศและเทียบยศ |
||
|
ทหารบก |
ทหารเรือ |
ทหารอากาศ |
|
จอมพล |
จอมพลเรือ |
จอมพลอากาศ |
|
นายพลเอก |
นายพลเรือเอก |
นายพลอากาศเอก |
|
นายพลโท |
นายพลเรือโท |
นายพลอากาศโท |
|
นายพลตรี |
นายพลเรือตรี |
นายพลอากาศตรี |
|
นายพันเอก |
นายนาวาเอก |
นายนาวาอากาศเอก |
|
นายพันโท |
นายนาวาโท |
นายนาวาอากาศโท |
|
นายพันตรี |
นายนาวาตรี |
นายนาวาอากาศตรี |
|
นายร้อยเอก |
นายเรือเอก |
นายเรืออากาศเอก |
|
นายร้อยโท |
นายเรือโท |
นายเรืออากาศโท |
|
นายร้อยตรี |
นายเรือตรี |
นายเรืออากาศตรี |
๒. ประทวน
|
ลำดับยศและเทียบยศ |
||
|
ทหารบก |
ทหารเรือ |
ทหารอากาศ |
|
นายดาบ |
|
|
|
จ่านายสิบเอก |
พันจ่าเอก |
พันจ่าอากาศเอก |
|
จ่านายสิบโท |
พันจ่าโท |
พันจ่าอากาศโท |
|
จ่านายสิบตรี |
พันจ่าตรี |
พันจ่าอากาศตรี |
|
นายสิบเอก |
จ่าเอก |
จ่าอากาศเอก |
|
นายสิบโท |
จ่าโท |
จ่าอากาศโท |
|
นายสิบตรี |
จ่าตรี |
จ่าอากาศตรี |
มาตรา ๕[๒] ผู้ใดจะเป็นนายทหารสัญญาบัตรยศชั้นใดได้นั้น จะได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งขึ้น เว้นแต่ผู้ที่มียศเป็นนายทหารสัญญาบัตรอยู่แล้วรับราชการประจำในสังกัดใหม่กองทัพใด ทหารยศไม่ตรงกับสังกัดกองทัพนั้น ก็ให้มียศตามกองทัพที่สังกัดใหม่ในชั้นเดียวกับยศเดิมได้ ตั้งแต่วันที่มีคำสั่งให้รับราชการประจำในสังกัดใหม่
มาตรา ๖ ผู้ที่จะเป็นนายทหารสัญญาบัตรนั้นต้องเป็นผู้ที่มีวิทยฐานะตามที่กระทรวงกลาโหมกำหนดไว้ เว้นแต่ผู้ที่ทรงพระกรุณาโปรดเกล้า ฯ แต่งตั้งเป็นพิเศษ
มาตรา ๗ การแต่งตั้งผู้ใดให้ว่าที่ยศนายทหารสัญญาบัตรชั้นใดชั่วคราว ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมมีอำนาจแต่งตั้งผู้นั้นให้ว่าที่ยศสัญญาบัตรชั้นนั้นชั่วคราวได้
มาตรา ๘ ผู้ใดจะเป็นนายทหารประทวนชั้นใดได้นั้น ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมหรือผู้บังคับบัญชาหน่วยทหารที่ขึ้นตรงต่อรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมออกประทวนแต่งตั้งได้
มาตรา ๙ ผู้ที่จะเป็นนายทหารประทวนนั้น ต้องเป็นผู้ที่มีวิทยฐานะตามที่กระทรวงกลาโหมกำหนดไว้ เว้นแต่ผู้ที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมแต่งตั้งเป็นพิเศษ
มาตรา ๑๐ ผู้ที่ได้รับยศทหารอยู่แล้วก่อนวันใช้พระราชบัญญัตินี้ให้คงมียศต่อไปตามเดิม
มาตรา ๑๑ ทหารผู้ใดที่มิได้มียศตามพระราชบัญญัตินี้ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมมีอำนาจออกกฎกระทรวงเทียบฐานะกับยศทหารได้
มาตรา ๑๒ การถอดหรือการออกจากยศสัญญาบัตรจะกระทำได้โดยประกาศพระบรมราชโองการ
มาตรา ๑๓ การให้ออกจากว่าที่ยศสัญญาบัตร หรือการถอด หรือการออกจากยศประทวน ให้ผู้มีอำนาจแต่งตั้งสั่งได้
มาตรา ๑๔ ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมมีหน้าที่รักษาการให้เป็นไปตามพระราชบัญญัตินี้ และให้มีอำนาจออกกฎกระทรวงเพื่อปฏิบัติการตามพระราชบัญญัตินี้
กฎกระทรวงนั้นเมื่อได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษาแล้วให้ใช้บังคับได้
ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ
พ.อ. พหลพลพยุหเสนา
นายกรัฐมนตรี
พระราชกำหนดแก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติยศทหาร พุทธศักราช ๒๔๗๙ พุทธศักราช ๒๔๘๔[๓]
มาตรา ๔ ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมรักษาการให้เป็นไปตามพระราชกำหนดนี้
หมายเหตุ :- พระราชกำหนดนี้ได้ยกเลิกมาตรา ๕ แห่งพระราชบัญญัติยศทหาร พ.ศ. ๒๔๗๙ (ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๕๗ ตอนที่ ๔๓ หน้า ๕๓๑) แก้ไขใหม่เป็นความว่า สำหรับผู้ได้รับพระราชทานยศเป็นนายทหารสัญญาบัตรอยู่แล้ว ไปรับราชการในสังกัดใหม่ กองทัพใด ก็ให้มียศในสังกัดใหม่ในชั้นเดียวกับยศเดิมนับแต่วันที่มีคำสั่ง โดยไม่ต้องโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งอีก
วศิน/ผู้จัดทำ
๒๒ มกราคม ๒๕๕๒