กฎกระทรวง
ฉบับที่ ๑ (พ.ศ. ๒๕๑๐)
ออกตามความในพระราชบัญญัติลูกเสือ
พ.ศ. ๒๕๐๗
-------------
อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๔ และมาตรา ๔๒ แห่งพระราชบัญญัติลูกเสือ
พ.ศ. ๒๕๐๗ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการออกกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้
ภาค ๑
ลักษณะ ชนิดและประเภทของเครื่องแบบลูกเสือ
-------------
หมวด ๑
ลูกเสือสำรอง ลูกเสือสามัญ ลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่และลูกเสือวิสามัญ
-------------
ข้อ ๑ เครื่องแบบลูกเสือสำรอง ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงกลมมีกะบังหน้าหมวก ทำด้วยผ้าสีกรมท่า ตัวหมวกเย็บด้วยผ้า
๖ ชิ้น แนวตะเข็บระหว่างชิ้นและขอบหมวกโดยรอบทาบด้วยด้ายหรือไหมถักสีเหลือง เมื่อเข้าพิธี
ประจำกองแล้ว มีตราหน้าหมวกรูปหน้าเสือและอักษรใต้หน้าเสือว่า "ลูกเสือ" สีเหลือง บนผ้า
สีกรมท่า ขลิบริมสีกรมท่า รูปไข่ ยาว ๔ เซนติเมตร กว้าง ๓.๕ เซนติเมตร
(ข) เสื้อแขนสั้น แบบและสีตามที่ผู้บังคับบัญชาลูกเสือแต่ละโรงเรียนกำหนด
ให้สอดชายเสื้ออยู่ภายในกางเกง
(ค) ผ้าผูกคอรูปสามเหลี่ยมหน้าจั่วด้านฐาน ๙๐ เซนติเมตร ด้านตั้ง ๖๕เซนติเมตร สีตามที่ผู้บังคับบัญชาลูกเสือแต่ละโรงเรียนกำหนด และมีห่วงซึ่งไม่ใช่ห่วงกิลเวลล์
สวมผ้าผูกคอ
(ง) กางเกงขาสั้น แบบและสีตามที่ผู้บังคับบัญชาลูกเสือแต่ละโรงเรียนกำหนด
(จ) เข็มขัดหนังสีน้ำตาล กว้างไม่เกิน ๓ เซนติเมตร หัวชนิดหัวขัด ทำด้วยโลหะ
สีทอง มีลายดุนรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติภายในกรอบช่อชัยพฤกษ์
(ฉ) ถุงเท้า รองเท้า ชนิดและสีตามที่ผู้บังคับบัญชาลูกเลือกแต่ละโรงเรียนกำหนด
ข้อ ๒ เครื่องแบบลูกเสือสามัญ ประกอบด้วย
(ก) หมวกปีกกว้างสีกากี พับปีกข้างขวาขึ้นประดับด้วยดอกจันชั้นเดียว ทำด้วย
ผ้าสีตามสีประจำภาคศึกษาตามใบแนบ ๑ ท้ายกฎกระทรวงนี้ กลางดอกจันมีรูปตราคณะลูกเสือ
แห่งชาติ ทำด้วยโลหะสีทอง มีหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีน้ำตาลแก่กว้าง ๒ เซนติเมตรพันรอบ
หมวก มีหัวขัดสีน้ำตาลแก่ด้านซ้ายปีกหมวกสองข้างเจาะรูสำหรับร้อยสายรัดด้านหลังศีรษะ
สายรัดทำด้วยเชือกถักสีเดียวกับหมวก ผูกเป็นปมไว้ข้างหลัง
(ข) เสื้อคอพับสีกากี แขนสั้นเหนือศอกผ่าอกตลอด อกเสื้อทำเป็นสาบกว้าง
๓.๕ เซนติเมตร มีดุมเหนือเข็มขัด ๔ ดุม อกมีกระเป๋าปะข้างละ ๑ กระเป๋า มีแถบตรงกึ่งกลาง
ตามทางดิ่ง ปกรูปมนชายกลาแหลม เจาะรังดุมกึ่งกลางกระเป๋า ๑ ดุม มีอินทรธนูสีเดียวกับเสื้อ
อยู่เหนือบ่าทั้งสองข้าง ด้านไหล่กว้าง ๓.๕ เซนติเมตร เย็บติดกับตะเข็บไหล่เสื้อ ด้านคอกว้าง
๒.๕ เซนติเมตร ปลายมนมีดุมที่ปลายอินทรธนูทางด้านคอด้านละ ๑ ดุม ดุมลักษณะกลมแบน
ทำด้วยวัตถุสีน้ำตาลแก่ให้สอดชายเสื้ออยู่ภายในกางเกง
(ค) ผ้าผูกคอรูปสามเหลี่ยมหน้าจั่ว ด้านฐาน ๑๐๐ เซนติเมตร ด้านตั้ง ๗๕
เซนติเมตร สีตามสีประจำภาคศึกษาตามใบแนบ ๑ ท้ายกฎกระทรวงนี้ และมีห่วงซึ่งไม่ใช่ห่วง
กิลเวลล์สวมผ้าผูกคอ
(ง) กางเกงสีกากี ขาสั้นเหนือเข่าประมาณ ๕ เซนติเมตร ส่วนกว้างของขากางเกง
เมื่อยืนตรงห่างจากขาตั้งแต่ ๘ - ๑๒ เซนติเมตร ปลายขาพับเข้ากว้าง ๕ เซนติเมตร ผ่าตรงส่วนหน้า ใช้ดุมขนาดย่อมขัดซ่อนไว้ข้างใน มีกระเป๋าตามแนวตะเข็บข้างละ ๑ กระเป๋า และมีหูร้อยเข็มขัดยาว
ไม่เกิน ๖ เซนติเมตร กว้าง ๑ เซนติเมตร
(จ) เข็มขัดหนังสีน้ำตาล กว้างไม่เกิน ๓ เซนติเมตร หัวชนิดหัวขัด ทำด้วยโลหะ
สีทอง มีลายดุนรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติภายในกรอบช่อชัยพฤกษ์
(ฉ) ถุงเท้ายาวสีกากี พับขอบไว้ใต้เข่า ใต้พับขอบมีสายรัดถุง
(ช) รองเท้าหนังหรือผ้าใบสีน้ำตาลแก่ ไม่มีลวดลาย หุ้มส้นชนิดผูก
ข้อ ๓ เครื่องแบบลูกเสือสามัญเหล่าสมุทร มีเครื่องแบบกากีและเครื่องแบบขาว
(๑) เครื่องแบบกากี ประกอบด้วย
(ก) หมวกกะลาสีสีกากีทำด้วยผ้า ผ้าพันหมวกสีดำกว้าง ๓ เซนติเมตร มีอักษร
"ลูกเสือสมุทร" สีทอง และมีรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติสีทองกำกับหน้าและหลัง ปลายแถบ
ทั้งสองข้างตัดชายเป็นรูปหางนกแซงแซว มีรูปสมอสีทองนอนตามยาว
(ข) เสื้อกะลาสีสีกากีแขนสั้น อกซ้ายมีกระเป๋าปะไม่มีปก ๑ กระเป๋า ใต้คอ
ด้านหน้ามีแถบผ้าสีขาว ๒ ชาย ยาวชายละ ๒.๕ เซนติเมตร ให้สอดชายเสื้ออยู่ภายในกางเกง
(ค) เสื้อชั้นในคอกลม แขนสั้น สีขาว
(ง) ผ้าผูกคอสีดำรูปสามเหลี่ยม พับมุมข้างหนึ่งเข้ากับด้านฐานอีกข้างหนึ่ง
ให้ส่วนที่พับซ้อนกันกว้าง ๖ เซนติเมตร ผูกชายทั้ง ๒ ข้างต่อกันคล้องไว้ใต้ปกเสื้อ ให้ส่วนกึ่งกลางที่พับอยู่ข้างหน้าตรงแนวอกเสื้อ โดยให้ส่วนซ้ายทับส่วนขวา และผูกด้วยแถบผ้าสีขาว
สำหรับผูกผ้าผูกคอเป็นเงื่อนโบเหนือชายสุดผ้าผูกคอ ๖ เซนติเมตร
(จ) กางเกง เช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ฉ) เข็มขัด เช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ช) ถุงเท้า เช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ซ) รองเท้า เช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(๒) เครื่องแบบขาว ประกอบด้วย
(ก) หมวกกะลาสีสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับหมวกกะลาสีเครื่องแบบกากี
(ข) เสื้อกะลาสีสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อกะลาสีเครื่องแบบกากี แต่ปกคอ
ด้านบนทำด้วยผ้าสีกรมท่า มีแถบผ้าสีขาวทาบสองแถบ แถบนอกกว้าง ๒ เซนติเมตร เย็บติด
ห่างจากขอบปกคอ ๕ มิลลิเมตร แถบในกว้าง ๕ มิลลิเมตร เย็บติดห่างจากแถบนอก ๕
มิลลิเมตร ให้สอดชายเสื้ออยู่ภายในกางเกง
(ค) เสื้อชั้นใน เช่นเดียวกับเสื้อชั้นในเครื่องแบบกากี
(ง) ผ้าผูกคอ เช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบกากี
(จ) กางเกงสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ฉ) เข็มขัดหนังสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ช) ถุงเท้ายาวสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ซ) รองเท้าหนังหรือผ้าใบสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือ
สามัญ
ข้อ ๔ เครื่องแบบลูกเสือสามัญเหล่าอากาศ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงอ่อนสีเทา มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ มีรูปปีกนก ๒ ข้าง
ยาวข้างละ ๒ เซนติเมตร ทำด้วยโลหะสีทอง ติดเหนือขอบหมวก เวลาสวมให้ตราหน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย
(ข) เสื้อสีเทา ลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ค) ผ้าผูกคอ เช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ง) กางเกงสีเทา ลักษณะเช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(จ) เข็มขัดหนังสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ฉ) ถุงเท้ายาวสีเทา ลักษณะเช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ช) รองเท้าหนังหรือผ้าใบสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือ
สามัญ
ข้อ ๕ เครื่องแบบลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ ประกอบด้วย
(ก)หมวกทรงอ่อนสีเลือดหมู มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ
ทำด้วยโลหะสีทอง เวลาสวมให้ตราหน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย
(ข) เสื้อ เช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่อินทรธนูสีเลือดหมู
ปลายอินทรธนูมีอักษร ล.ญ.สีเหลือง
(ค) ผ้าผูกคอ เช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ง) กางเกง เช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(จ) เข็มขัด เช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ฉ) ถุงเท้า เช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพู่สีเลือดหมูข้างละ
๒ พู่
(ช) รองเท้า เช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
ข้อ ๖ เครื่องแบบลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่เหล่าสมุทร มีเครื่องแบบกากีและ
เครื่องแบบขาว
(๑) เครื่องแบบกากี ประกอบด้วย
(ก) หมวกกะลาสีสีกากีทำด้วยผ้า ผ้าพันหมวกสีเลือดหมูกว้าง ๓ เซนติเมตร
มีอักษร "ลูกเสือสมุทร" สีทอง และมีรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติสีทองกำกับหน้าและหลัง
ปลายแถบทั้งสองข้างตัดชายเป็นรูปหางนกแซงแซวมีรูปสมอสีทองนอนตามยาว
(ข) เสื้อกะลาสีสีกากีแขนสั้น อกซ้ายมีกระเป๋าปะไม่มีปก ๑ กระเป๋า ใต้คอ
ด้านหน้ามีแถบผ้าสีขาว ๒ ชาย ยาวชายละ ๒๕ เซนติเมตร ให้สอดชายเสื้ออยู่ภายในกางเกง
(ค) เสื้อชั้นในคอกลม แขนสั้น สีขาว
(ง) ผ้าผูกคอสีเลือดหมูรูปสามเหลี่ยม พับมุมข้างหนึ่งเข้ากับด้านฐานอีกข้างหนึ่ง
ให้ส่วนที่พับซ้อนกันกว้าง ๖ เซนติเมตร ผูกชายทั้ง ๒ ข้างต่อกันคล้องไว้ใต้ปกเสื้อ ให้ส่วน
กึ่งกลางที่พับอยู่ข้างหน้าตรงแนวอกเสื้อ โดยให้ส่วนซ้ายทับส่วนขวา และผูกด้วยแถบผ้าสีขาวสำหรับผูกผ้าผูกคอเป็นเงื่อนโบเหนือชายสุดผ้าผูกคอ ๖ เซนติเมตร
(จ) กางเกง เช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ฉ) เข็มขัด เช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ช) ถุงเท้า เช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพู่สีเลือดหมูข้างละ
๒ พู่
(ซ) รองเท้า เช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(2) เครื่องแบบขาว ประกอบด้วย
(ก) หมวกกะลาสีสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับหมวกกะลาสีเครื่องแบบกากี
(ข) เสื้อกะลาสีสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อกะลาสีเครื่องแบบกากี แต่ปกคอ
ด้านบนทำด้วยผ้าสีกรมท่า มีแถบผ้าสีขาวทาบสองแถบ แถบนอกกว้าง ๒ เซนติเมตร เย็บติด
ห่างจากขอบปกคอ ๕ มิลลิเมตร แถบในกว้าง ๕ มิลลิเมตร เย็บติดห่างจากแถบนอก ๕
มิลลิเมตร ให้สอดชายเสื้ออยู่ภายในกางเกง
(ค) เสื้อชั้นใน เช่นเดียวกับเสื้อชั้นในเครื่องแบบกากี
(ง) ผ้าผูกคอ เช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบกากี
(จ) กางเกงสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ฉ) เข็มขัดหนังสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ช) ถุงเท้ายาวสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพ
ู่สีเลือดหมูข้างละ ๒ พู่
(ซ) รองเท้าหนังหรือผ้าใบสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือ
สามัญ
ข้อ ๗ เครื่องแบบลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่เหล้าอากาศ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงอ่อนสีเทา มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ มีรูป
ปีกนก ๒ ข้าง ยาวข้างละ ๒ เซนติเมตร ทำด้วยโลหะสีทองติดเหนือขอบหมวก เวลาสวมให้ตรา
หน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย
(ข) เสื้อสีเทา ลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่อินทรธนู
สีเลือดหมูปลายอินทรธนูมีอักษร ล.ญ. สีเหลือง
(ค) ผ้าผูกคอ เช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ง) กางเกงสีเทา ลักษณะเช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(จ) เข็มขัดหนังสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ฉ) ถุงเท้ายาวสีเทา ลักษณะเช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพู่
สีเลือดหมูข้างละ ๒ พู่
(ช) รองเท้าหนังหรือผ้าใบสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือ
สามัญ
ข้อ ๘ เครื่องแบบลูกเสือวิสามัญ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงอ่อนสีเขียว มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วย
โลหะสีทอง เวลาสวมให้ตราหน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย
(ข) เสื้อ เช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่อินทรธนูสีเขียว ปลาย
อินทรธนูมีอักษร ล.ว. สีเหลือง
(ค) ผ้าผูกคอ เช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ง) กางเกง เช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(จ) เข็มขัด เช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ฉ) ถุงเท้า เช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพู่สีแดงข้างละ
๒ พู่
(ช) รองเท้า เช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
ข้อ ๙ เครื่องแบบลูกเสือวิสามัญเหล่าสมุทร มีเครื่องแบบกากีและเครื่องแบบขาว
(๑) เครื่องแบบกากี ประกอบด้วย
(ก) หมวกกะลาสีสีกากีทำด้วยผ้า ผ้าพันหมวกสีเขียวกว้าง ๓ เซนติเมตร
มีอักษร "ลูกเสือสมุทร" สีทอง และมีรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติสีทองกำกับหน้าและหลัง
ปลายแถบทั้งสองข้างตัดชายเป็นรูปหางนกแซงแซว มีรูปสมอสีทองนอนตามยาว
(ข) เสื้อกะลาสีสีกากีแขนสั้น อกซ้ายมีกระเป๋าปะไม่มีปก ๑ กระเป๋า ใต้คอ
ด้านหน้ามีแถบผ้าสีขาว ๒ ชาย ยาวชายละ ๒๕ เซนติเมตร ให้สอดชายเสื้ออยู่ภายในกางเกง
(ค) เสื้อชั้นในคอกลม แขนสั้น สีขาว
(ง) ผ้าผูกคอสีเขียวรูปสามเหลี่ยม พับมุมข้างหนึ่งเข้ากับด้านฐานอีกข้างหนึ่ง
ให้ส่วนที่พับซ้อนกันกว้าง ๖ เซนติเมตร ผูกชายทั้ง ๒ ข้างต่อกันคล้องไว้ใต้ปกเสื้อ ให้ส่วน
กึ่งกลางที่พับอยู่ข้างหน้าตรงแนวอกเสื้อ โดยให้ส่วนซ้ายทับส่วนขวา และผูกด้วยแถบผ้าสีขาว
สำหรับผูกผ้าผูกคอเป็นเงื่อนโบเหนือชายสุดผ้าผูกคอ ๖ เซนติเมตร
(จ) กางเกง เช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ฉ) เข็มขัด เช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ช) ถุงเท้า เช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพู่สีแดงข้างละ
๒ พู่
(ซ) รองเท้า เช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(๒) เครื่องแบบขาว ประกอบด้วย
(ก) หมวกกะลาสีสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับหมวกกะลาสีเครื่องแบบกากี
(ข) เสื้อกะลาสีสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อกะลาสีเครื่องแบบกากี แต่ปกคอ
ด้านบนทำด้วยผ้าสีกรมท่า มีแถบผ้าสีขาวทาบสองแถบ แถบนอกกว้าง ๒ เซนติเมตร เย็บติด
ห่างจากของปกคอ ๕ มิลลิเมตร แถบในกว้าง ๕ มิลลิเมตร เย็บติดห่างจากแถบนอก ๕ มิลลิเมตร
ให้สอดชายเสื้ออยู่ภายในกางเกง
(ค) เสื้อชั้นใน เช่นเดียวกับเสื้อชั้นในเครื่องแบบกากี
(ง) ผ้าผูกคอ เช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบกากี
(จ) กางเกงสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ฉ) เข็มขัดหนังสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ช) ถุงเท้ายาวสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพ
ู่สีแดงข้างละ ๒ พู่
(ซ) รองเท้าหนังหรือผ้าใบสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือ
สามัญ
ข้อ ๑๐ เครื่องแบบลูกเสือวิสามัญเหล่าอากาศ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงอ่อนสีเทา มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ มีรูป
ปีกนก ๒ ข้าง ยาวข้างละ ๒ เซนติเมตร ทำด้วยโลหะสีทองติดเหนือขอบหมวก เวลาสวมให้ตรา
หน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย
(ข) เสื้อสีเทา ลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่อินทรธนู
สีเขียว ปลายอินทรธนูมีอักษร ล.ว. สีเหลือง
(ค) ผ้าผูกคอ เช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ง) กางเกงสีเทา ลักษณะเช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(จ) เข็มขัดหนังสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ฉ) ถุงเท้ายาวสีเทา ลักษณะเช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพู่
สีแดงข้างละ ๒ พู่
(ช) รองเท้าหนังหรือผ้าใบสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือ
สามัญ
หมวด ๒
ผู้บังคับบัญชาลูกเสือ ผู้ตรวจการลูกเสือ
กรรมการลูกเสือและเจ้าหน้าที่ลูกเสือ
-------------
ส่วนที่ ๑
ชาย
-------------
ข้อ ๑๑ เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือ ผู้ตรวจการลูกเสือ กรรมการลูกเสือ
และเจ้าหน้าที่ลูกเสือ เว้นแต่นายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือประกอบด้วย
(ก) หมวก มี ๒ แบบ คือ
หมวกปีกกว้างสีกากี มีหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีน้ำตาลแก่กว้าง ๓ เซนติเมตร
พันรอบหมวก มีหัวขัดสีน้ำตาลแก่ด้านซ้ายปีกหมวกสองข้างเจาะรูสำหรับร้อยสายรัดด้านหลัง
ศีรษะ สายรัดทำด้วยเชือกถักสีเดียวกับหมวก ผูกเป็นปมไว้ข้างหลัง มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะ
ลูกเสือแห่งชาติทำด้วยโลหะสีทอง
หมวกทรงอ่อนสีเขียว มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วย
โลหะสีทอง เวลาสวมให้ตราหน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย
(ข) เสื้อ เช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ค) ผ้าผูกคอ เช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่มีขลิบสีขาบขนาด
๒ เซนติเมตร ๒ ด้าน
แต่สำหรับสภานายก อุปนายกกรรมการ สภานายกกิตติมศักดิ์ อุปนายกกิตติมศักดิ์และกรรมการกิตติมศักดิ์แห่งสภาลูกเสือแห่งชาติ ประธาน รองประธาน และ
กรรมการแห่งคณะกรรมการบริหารลูกเสือแห่งชาติ สีกรมท่า มีขลิบสีเหลือง ขนาด ๐.๕
เซนติเมตร และสำหรับผู้อำนวยการใหญ่ รองผู้อำนวยการใหญ่ ผู้ช่วยผู้อำนวยการใหญ่
ผู้ตรวจการใหญ่พิเศษ ผู้ตรวจการใหญ่ รองผู้ตรวจการใหญ่ ผู้ตรวจการลูกเสือประจำสำนักงาน
คณะกรรมการลูกเสือแห่งชาติ รองผู้ตรวจการลูกเสือประจำสำนักงานคณะกรรมการบริหารลูกเสือ
แห่งชาติ ผู้ช่วยผู้ตรวจการลูกเสือประจำสำนักงานคณะกรรมการบริหารลูกเสือแห่งชาติและ
เจ้าหน้าที่ลูกเสือสำนักงานคณะกรรมการบริหารลูกเสือแห่งชาติ สีกรมท่ามีขลิบสีฟ้าขนาด ๐.๕
เซนติเมตร
(ง) กางเกง เช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(จ) เข็มขัด เช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่กว้าง ๔ เซนติเมตร
(ฉ) ถุงเท้า เช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพู่สีเขียวข้างละ
๒ พู่
(ช) รองเท้า เช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
ข้อ ๑๒ เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือซึ่งได้รับแต่งตั้งให้เป็นผู้บังคับบัญชา
ลูกเสือสามัญเหล่าสมุทร เว้นแต่นายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือ มีเครื่องแบบกากีและ
เครื่องแบบขาว
(๑) เครื่องแบบกากี ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีกากี กะบังสีดำ ผ้าพันหมวกสีดำกว้าง 4 เซนติเมตร
มีสายรัดคางกว้าง 1 เซนติเมตร ทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีดำปลายสายรัดคางมีดุมลายดุน
รูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วยโลหะสีทองขนาดเล็กติดที่ริมขอบหมวกข้างละ 1 ดุม มีตรา
หน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ประกอบด้วยรูปสมอเรือ ทำด้วยโลหะสีทอง
(ข) เสื้อ เช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลุกเสือสามัญ
(ค) กางเกง เช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ง) เข็มขัด เช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่กว้าง ๔ เซนติเมตร
(จ) ถุงเท้า เช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพู่สีเขียวข้างละ ๒ พู่
(ฉ) รองเท้า เช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(๒) เครื่องแบบขาว ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับหมวกเครื่องแบบกากี
(ข) เสื้อสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ค) กางเกงสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ง) เข็มขัดหนังสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
แต่กว้าง ๔ เซนติเมตร
(จ) ถุงเท้ายาวสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติด
พู่สีเขียวข้างละ ๒ พู่
(ฉ) รองเท้าหนังหรือผ้าใบสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือ
สามัญ
ข้อ ๑๓ เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือซึ่งได้รับแต่งตั้งให้เป็นผู้บังคับบัญชา
ลูกเสือสามัญเหล่าอากาศ เว้นแต่นายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงอ่อนสีเทา มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ มีรูปปีกนก
๒ ข้าง ยาวข้างละ ๒ เซนติเมตร ทำด้วยโลหะสีทอง ติดเหนือขอบหมวก เวลาสวมให้ตรา
หน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย
(ข) เสื้อสีเทา ลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ค) ผ้าผูกคอ เช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่มีขลิบสีขาบ
ขนาด ๒ เซนติเมตร ๒ ด้าน
(ง) กางเกงสีเทา ลักษณะเช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(จ) เข็มขัดหนังสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
แต่กว้าง ๒ เซนติเมตร
(ฉ) ถุงเท้า เช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพู่สีเขียวข้างละ
๒ พู่
(ช) รองเท้าหนังหรือผ้าใบสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือ
สามัญ
ข้อ ๑๔ เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือซึ่งได้รับแต่งตั้งให้เป็นผู้บังคับบัญชา
ลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ เว้นแต่นายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงอ่อนสีเลือดหมู มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ
ทำด้วยโลหะสีทองเวลาสวมให้ตราหน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย
(ข) เสื้อ เช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่อินทรธนูสีเลือดหมู
ปลายอินทรธนูมีอักษร ล.ญ. สีเหลือง
(ค) ผ้าผูกคอ เช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่มีขลิบสีขาบ
ขนาด ๒ เซนติเมตร ๒ ด้าน
(ง) กางเกง เช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(จ) เข็มขัด เช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่กว้าง ๔ เซนติเมตร
(ฉ) ถุงเท้า เช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพู่สีเลือดหมูข้างละ
๒ พู่
(ช) รองเท้า เช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
ข้อ ๑๕ เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือซึ่งได้รับแต่งตั้งให้เป็นผู้บังคับบัญชา
ลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่เหล่าสมุทร เว้นแต่นายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือ มีเครื่องแบบกากี
และเครื่องแบบขาว
(๑) เครื่องแบบกากี ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีกากี กะบังสีดำ ผ้าพันหมวกสีเลือดหมูกว้าง ๔ เซนติเมตร
มีสายรัดคางกว้าง ๑ เซนติเมตร ทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีดำ ปลายสายรัดคางมีดุมลายดุน
รูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วยโลหะสีทองขนาดเล็ก ติดที่ริมขอบหมวกข้างละ ๑ ดุม
มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติประกอบด้วยรูปสมอเรือ ทำด้วยโลหะสีทอง
(ข) เสื้อ เช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ค) กางเกง เช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ง) เข็มขัด เช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่กว้าง ๔ เซนติเมตร
(จ) ถุงเท้า เช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพู่สีเลือดหมูข้างละ
๒ พู่
(ฉ) รองเท้า เช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(๒) เครื่องแบบขาว ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับหมวกเครื่องแบบกากี
(ข) เสื้อสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ค) กางเกงสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ง) เข็มขัดหนังสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
แต่กว้าง ๔ เซนติเมตร
(จ) ถุงเท้ายาวสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพ
ู่สีเลือดหมูข้างละ ๒ พู่
(ฉ) รองเท้าหนังหรือผ้าใบสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือ
สามัญ
ข้อ ๑๖ เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือซึ่งได้รับแต่งตั้งให้เป็นผู้บังคับบัญชา
ลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่เหล่าอากาศ เว้นแต่นายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงอ่อนสีเทา มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ มีรูปปี
กนก ๒ ข้าง ยาวข้างละ ๒ เซนติเมตร ทำด้วยโลหะสีทองติดเหนือขอบหมวก เวลาสวมให้ตรา
หน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย
(ข) เสื้อสีเทา ลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่อินทรธนู
สีเลือดหมูปลายอินทรธนูมีอักษร "ล.ญ." สีเหลือง
(ค) ผ้าผูกคอ เช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่มีขลิบสีขาบ
ขนาด ๒ เซนติเมตร ๒ ด้าน
(ง) กางเกงสีเทา ลักษณะ เช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(จ) เข็มขัดหนังสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
แต่กว้าง ๔ เซนติเมตร
(ฉ) ถุงเท้ายาวสีเทา ลักษณะเช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติด
พู่สีเลือดหมูข้างละ ๒ พู่
(ช) รองเท้าหนังหรือผ้าใบสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือ
สามัญ
ข้อ ๑๗ เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือซึ่งได้รับแต่งตั้งให้เป็นผู้บังคับบัญชา
ลูกเสือวิสามัญ เว้นแต่นายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงอ่อนสีเขียว มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วย
โลหะสีทอง เวลาสวมให้ตราหน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย
(ข) เสื้อ เช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่อินทรธนูสีเขียว ปลาย
อินทรธนูมีอักษร "ล.ว." สีเหลือง
(ค) ผ้าผูกคอ เช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่มีขลิบสีขาบ
ขนาด ๒ เซนติเมตร ๒ ด้าน
(ง) กางเกง เช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(จ) เข็มขัด เช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่กว้าง ๔ เซนติเมตร
(ฉ) ถุงเท้า เช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพู่สีแดงข้างละ
๒ พู่
(ช) รองเท้า เช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
ข้อ ๑๘ เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือซึ่งได้รับแต่งตั้งให้เป็นผู้บังคับบัญชา
ลูกเสือวิสามัญเหล่าสมุทร เว้นแต่นายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือ มีเครื่องแบบกากีและ
เครื่องแบบขาว
(๑) เครื่องแบบกากี ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีกากี กะบังสีดำ ผ้าพันหมวกสีเขียว กว้าง ๔ เซนติเมตร
มีสายรัดคางกว้าง ๑ เซนติเมตร ทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีดำ ปลายสายรัดคางมีดุมลายดุน
รูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วยโลหะสีทองขนาดเล็ก ติดที่ริมขอบหมวกข้างละ ๑ ดุมมีตรา
หน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติประกอบด้วยรูปสมอเรือ ทำด้วยโลหะสีทอง
(ข) เสื้อ เช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ค) กางเกง เช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ง) เข็มขัด เช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่กว้าง ๔ เซนติเมตร
(จ) ถุงเท้า เช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพู่สีแดงข้างละ
๒ พู่
(ฉ) รองเท้า เช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(๒) เครื่องแบบขาว ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับหมวกเครื่องแบบกากี
(ข) เสื้อสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ค) กางเกงสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ง) เข็มขัดหนังสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
แต่กว้าง ๔ เซนติเมตร
(จ) ถุงเท้ายาวสีขาว ลักษณะเช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติดพู่
สีแดงข้างละ ๒ พู่
(ฉ) รองเท้าหนังหรือผ้าใบสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือ
สามัญ
ข้อ ๑๙ เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือซึ่งได้รับแต่งตั้งให้เป็นผู้บังคับบัญชา
ลูกเสือวิสามัญเหล่าอากาศ เว้นแต่นายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงอ่อนสีเทา มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ มีรูปปีกนก
๒ ข้าง ยาวข้างละ ๒ เซนติเมตร ทำด้วยโลหะสีทอง ติดเหนือขอบหมวก เวลาสวมให้ตรา
หน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย
(ข) เสื้อสีเทา ลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่มีอินทรธนู
สีเขียวปลายอินทรธนูมีอักษร "ล.ว" สีเหลือง
(ค) ผ้าผูกคอ เช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่มีขลิบสีขาบ
ขนาด ๒ เซนติเมตร ๒ ด้าน
(ง) กางเกงสีเทา ลักษณะเช่นเดียวกับกางเกงเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(จ) เข็มขัดหนังสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
แต่กว้าง ๔ เซนติเมตร
(ฉ) ถุงเท้ายาวสีเทา ลักษณะเช่นเดียวกับถุงเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ติด
พู่สีแดงข้างละ ๒ พู่
(ช) รองเท้าหนังหรือผ้าใบสีดำ ลักษณะเช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือ
สามัญ
ข้อ ๒๐ เครื่องแบบนายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือเช่นเดียวกับ
เครื่องแบบลูกเสือประเภทและเหล่าที่สังกัด
ส่วนที่ ๒
หญิง
-------------
ข้อ ๒๑ เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือ ผู้ตรวจการลูกเสือกรรมการลูกเสือและ
เจ้าหน้าที่ลูกเสือ ประกอบด้วย
(ก) หมวก มี ๒ แบบ คือ
หมวกปีกกว้างสีกากี มีหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีน้ำตาลแก่กว้าง ๓ เซนติเมตร
พันรอบหมวก มีหัวขัดสีน้ำตาลแก่ด้านซ้าย ปีกหมวกสองข้างเจาะรูสำหรับร้อยสายรัดด้านหลัง
ศีรษะ สายรัดทำด้วยเชือกถักสีเดียวกับหมวก ผูกเป็นปมไว้ข้างหลัง มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะ
ลูกเสือแห่งชาติทำด้วยโลหะสีทอง
หมวกทรงอ่อนสีเขียว มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วยโลหะ
สีทอง เวลาสวมให้ตราหน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย
(ข) เสื้อ เช่นเดียวกับเสื้อเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(ค) กระโปรงสีกากี ยาวครึ่งน่อง ไม่มีจีบ ชายกระโปรงไม่บาน
(ง) ผ้าผูกคอ เช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่มีขลิบสีขาบขนาด ๒
เซนติเมตร ๒ ด้าน
(จ) เข็มขัด เช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่กว้าง ๓ เซนติเมตร
(ฉ) ถุงเท้าสั้นสีกากี
(ช) รองเท้า เช่นเดียวกับรองเท้าเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
หมวด ๓
เครื่องแบบพิเศษผู้บังคับบัญชาลูกเสือ ผู้ตรวจการลูกเสือ
กรรมการลูกเสือและเจ้าหน้าที่ลูกเสือ
ใช้ในโอกาสไม่ประจำแถวหรือนำขบวนลูกเสือ
-------------
ส่วนที่ ๑
ชาย
-------------
ข้อ ๒๒ เครื่องแบบพิเศษผู้บังคับบัญชาลูกเสือ ผู้ตรวจการลูกเสือ กรรมการ
ลูกเสือและเจ้าหน้าที่ลูกเสือ เว้นแต่นายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือ ประกอบด้วย
(ก) หมวก มี ๒ แบบ คือ
หมวกปีกกว้างสีกากี มีหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีน้ำตาลแก่กว้าง ๓ เซนติเมตร
พันรอบหมวก มีหัวขัดสีน้ำตาลแก่ด้านซ้ายปีกหมวกสองข้างเจาะรูสำหรับร้อยสายรัดด้านหลัง
ศีรษะ สายรัดทำด้วยเชือกถักสีเดียวกับหมวก ผูกเป็นปมไว้ข้างหลังมีตราหน้าหมวกรูปตรา
คณะลูกเสือแห่งชาติทำด้วยโลหะสีทอง
หมวกทรงหม้อตาลสีกากี กะบังสีดำผ้าพันหมวกสีเหลืองสลับสีขาบกว้าง
๔ เซนติเมตร มีสายรัดคางกว้าง ๑ เซนติเมตร ทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีดำ ปลายสาย
รัดคางมีดุมลายดุนรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วยโลหะสีทองขนาดเล็กติดที่ริมขอบหมวก
ข้างละ ๑ ดุม มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วยโลหะสีทอง
(ข) เสื้อชั้นนอกคอแบะสีกากี แบบคอป้านเอวเสื้อโดยรอบเย็บเป็นตะเข็บ
ต่อกันเป็น ๒ ท่อน มีตะเข็บหลัง ๓ ตะเข็บ ที่ตะเข็บกลางเปิดชานเสื้อไว้ถึงแนวเอว ที่แนวอก
มีดุมโลหะสีทองขนาดใหญ่ ๔ ดุม ด้านหน้ามีกระเป๋าบนและล่างข้างละ ๒ กระเป๋า กระเป๋าบน
เป็นกระเป๋าปะมีแถบตรงกึ่งกลางตามทางดิ่ง มีปกรูปมนชายกลางแหลม กระเป๋าล่างเป็นกระเป๋า
ย่าม มีปกรูปตัดชายมน ปกกระเป๋าทั้งสี่ขัดดุมโลหะสีทองขนาดกลาง กระเป๋าละ ๑ ดุม และ
มีอินทรธนูอ่อนสีเดียวกับเสื้อ เป็นแผ่นสี่เหลี่ยมเรียวจากด้านไหล่ไปทางคอ ด้านไหล่กว้าง ๓.๕
เซนติเมตร เย็บติดกับตะเข็บไหล่เสื้อ ด้านคอกว้าง 2.5 เซนติเมตร ปลายมน มีดุมที่ปลาย
อินทรธนูด้านคอ ด้านละ ๑ ดุม ดุมทั้งสิ้นมีรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ
เสื้อแบบนี้ให้ใช้กับเสื้อคอพับสีกากีแขนยาว ผูกผ้าผูกคอสีกากีเงื่อนกะลาสีด้วย
แต่ในโอกาสไว้ทุกข์ให้ใช้ผ้าผูกคอสีดำเงื่อนกะลาสี
(ค) กางเกงขายาวสีกากีไม่พับปลายขา
(ง) ถุงเท้าสั้นสีกากี
(จ) รองเท้าหนังสีน้ำตาล ไม่มีลวดลาย หุ้มส้นชนิดผูก
ส่วนที่ ๒
หญิง
-------------
ข้อ ๒๓ เครื่องแบบพิเศษผู้บังคับบัญชาลูกเสือ ผู้ตรวจการลูกเสือ กรรมการ
ลูกเสือและเจ้าหน้าที่ลูกเสือ ประกอบด้วย
(ก) หมวกมี ๒ แบบ คือ
หมวกปีกกว้างสีกากี มีหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีน้ำตาลแก่ กว้าง ๓ เซนติเมตร
พันรอบหมวก มีหัวขัดสีน้ำตาลแก่ด้านซ้ายปีกหมวกสองข้างเจาะรูสำหรับร้อยสายรัดด้านหลัง
ศีรษะ สายรัดทำด้วยเชือกถักสีเดียวกับหมวก ผูกเป็นปมไว้ข้างหลัง มีตราหน้าหมวกรูปตรา
คณะลูกเสือแห่งชาติทำด้วยโลหะสีทอง
หมวกทรงอ่อนสีเขียว มีตราหน้าหมวกรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วย
โลหะสีทอง เวลาสวมให้ตราหน้าหมวกอยู่เหนือคิ้วซ้าย
(ข) เสื้อกระโปรงติดกันสีกากี คอแหลม ไม่มีปก ไหล่ตลบลงมาทางด้านหน้า
ประมาณ ๗ เซนติเมตร เอวเสื้อแบบเอวทิ้ง แขนต่อยาว ๒๐ เซนติเมตร ปลายแขนพับข้างใน
กระโปรงสี่ตะเข็บ ยาวปิดเข่า ด้านหน้าขวาและซ้ายมีกระเป๋าข้างละ ๑ กระเป๋า ต่ำกว่าเอว
ประมาณ ๑๐ เซนติเมตร กึ่งกลางกระเป๋าพับจีบเป็นแถบกว้าง ๓ เซนติเมตร ปากกระเป๋า
มีปกมนชายกลางแหลมและขัดดุม ๑ ดุม ผูกผ้าผูกคอเช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
แต่มีขลิบสีขาบขนาด ๒ เซนติเมตร ๒ ด้าน
(ค) เข็มขัด เช่นเดียวกับเข็มขัดเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่กว้าง ๓ เซนติเมตร
(ง) ถุงเท้ายาวสีเนื้อ
(จ) รองเท้าส้นสูง หุ้มส้น สีน้ำตาลแก่
หมวด ๔
ผ้าผูกคอพิเศษ
-------------
ข้อ ๒๔ ลูกเสือและผู้บังคับบัญชาลูกเสือที่ไปต่างประเทศใช้ผ้าผูกคอสีเขียว
ลักษณะเช่นเดียวกับผ้าผูกคอเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ขลิบริมสีเหลือง กว้าง ๐.๕ เซนติเมตร
ที่ตรงข้ามกับด้านฐาน มีรูปแผนที่ประเทศไทยสีเหลือง
ข้อ ๒๕ ผู้สำเร็จวิชาผู้กำกับลูกเสือขั้นวูดแบดจ์ ใช้ผ้าผูกคอกิลเวลล์และห่วง
ที่สวมผ้าผูกคอให้ใช้ห่วงกิลเวลล์
ภาค ๒
เครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือ
-------------
หมวด ๑
ลูกเสือสำรอง ลูกเสือสามัญ
ลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่และลูกเสือวิสามัญ
-------------
ข้อ ๒๖ เครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือสำรอง
(๑) เครื่องหมายจังหวัด ทำด้วยผ้า มีขนาด รูปและสีตามใบแนบ ๒ ท้าย
กฎกระทรวงนี้ ติดที่มุมผ้าผูกคอตรงข้ามด้านฐาน แต่ถ้าใช้ผ้าผูกคอพิเศษสำหรับไปต่างประเทศ
ไม่ต้องใช้เครื่องหมายจังหวัด
(๒) เครื่องหมายลูกเสือสำรอง ทำด้วยผ้าสีกรมท่า รูปไข่ยาว ๔ เซนติเมตร
กว้าง ๓.๕ เซนติเมตร มีรูปหน้าเสือและคำว่า "ลูกเสือ" สีเหลืองขลิบริมสีกรมท่า ติดที่อกเสื้อ
ข้างซ้ายเหนือกระเป๋า
(๓) เครื่องหมายหมู่ ทำด้วยผ้าสีตามที่ผู้บังคับบัญชาลูกเสือแต่ละโรงเรียนกำหนด
รูปสามเหลี่ยมด้านเท่า ยาวด้านละ ๓.๕ เซนติเมตร ติดที่แขนเสื้อใต้ตะเข็บไหล่ซ้าย
๑ เซนติเมตร ให้มุมแหลมขึ้น
(๔) เครื่องหมายชั้น รูปดาว ๖ แฉกสีเงิน เส้นผ่าศูนย์กลาง ๑.๕ เซนติเมตร
เมื่อสอบได้ตามหลักสูตรดาวดวงที่ ๑ ให้ติดที่ข้างขวาหน้าหมวก ๑ ดาว เมื่อสอบได้ตามหลักสูตร
ดาวดวงที่ ๒ ให้ติดเพิ่มขึ้นที่ข้างซ้ายหน้าหมวกอีก ๑ ดาว
(๕) เครื่องหมายประจำการ ทำด้วยผ้าสีเหลือง รูปกลมเส้นผ่าศูนย์กลาง
๒ เซนติเมตร มีรูปดาว ๖ แฉกสีเงิน เส้นผ่าศูนย์กลาง ๑.๕ เซนติเมตร ติดที่อกเสื้อข้างซ้ายเหนือ
เครื่องหมายลูกเสือสำรอง ๑ เซนติเมตร จำนวนเครื่องหมายประจำการให้ติดตามจำนวนปีที่ได้
เป็นลูกเสือสำรอง เว้นระยะระหว่างกัน ๕ มิลลิเมตร ตามแนวนอน
(๖) เครื่องหมายสังกัด
(ก) ชื่อกลุ่มหรือกอง ทำด้วยผ้าสีแดง รูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ยาว ๗ เซนติเมตร
กว้าง ๑.๕ เซนติเมตรขลิบริมสีขาว มีชื่อกลุ่มหรือกองสีขาว ติดโค้งตามไหล่เสื้อข้างขวา
(ข) เลขกลุ่มและเลขกอง ทำด้วยผ้าสีแดง รูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ยาวด้านละ ๓.๕
เซนติเมตร ขลิบสีขาวมีตัวเลขอารบิค เลขกลุ่มสีขาวสูง ๑.๕ เซนติเมตร อยู่ข้างบน และเลขกอง
สีขาวสูง ๑ เซนติเมตร อยู่ข้างล่างติดใต้เครื่องหมายชื่อกลุ่มหรือกอง
กองลูกเสือที่จัดเป็นกลุ่มไม่ได้ ให้มีเลขกองอย่างเดียว
(๗) เครื่องหมายเสือเผ่น ทำด้วยผ้าสีเขียว รูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ยาวด้านละ
๓.๕ เซนติเมตร มีรูปเสือเผ่นและคำว่า "ลูกเสือ" สีเหลือง ติดที่อกเสื้อข้างขวาเหนือกระเป๋า
(๘) เครื่องหมายภาษาต่างประเทศทำด้วยผ้าสีกากี รูปสี่เหลี่ยมผืนผ้ายาว
๖ เซนติเมตร กว้าง ๑.๕ เซนติเมตร มีอักษรไทยบอกชื่อภาษาต่างประเทศที่ลูกเสือพูดได้ดีสีขาว
ติดที่อกเสื้อข้างขวาเหนือกระเป๋า ถ้าติดเครื่องหมายเสือเผ่นอยู่แล้ว ให้ติดใต้เครื่องหมายเสือเผ่น
(๙) เครื่องหมายวิชาพิเศษ รูปสามเหลี่ยมหน้าจั่วมุมมนด้านฐานยาว ๓.๕
เซนติเมตร ด้านตั้งยาว ๒.๕ เซนติเมตร ทำด้วยผ้า มีอักษรและรูป ดังนี้
๑. วิชาศิลปะ ผ้าสีเหลือง มีคำว่า "ลูกเสือ" และรูปดินสอสีดำ
๒. วิชากรีฑา ผ้าสีเขียว มีคำว่า "ลูกเสือ" และรูปลูกเสือยืนกางแขนสีขาว
๓. วิชาอ่านหนังสือ ผ้าสีเหลือง มีคำว่า "ลูกเสือ" และรูปหนังสือสีดำ
๔. วิชาสะสม ผ้าสีกรมท่า มีคำว่า "ลูกเสือ" และรูปแว่นขยายสีขาว
๕. วิชาขับขี่จักรยาน ๒ ล้อ ผ้าสีเขียว มีคำว่า "ลูกเสือ" และรูปล้อจักรยานสีขาว
๖. วิชาการบันเทิง ผ้าสีเขียว มีคำว่า "ลูกเสือ" และรูปหน้ากากสีขาว
๗. วิชาปฐมพยาบาล ผ้าสีแดง มีคำว่า "ลูกเสือ" และรูปม้วนผ้าพันแผลสีขาว
๘. วิชาทำสวน ผ้าสีกรมท่า มีคำว่า "ลูกเสือ" และรูปบัวรดน้ำสีขาว
๙. วิชามัคคุเทศก์ ผ้าสีแดง มีคำว่า "ลูกเสือ" และรูปลูกศรสีขาว
๑๐. วิชาการฝีมือ ผ้าสีเหลือง มีคำว่า "ลูกเสือ" และรูปบ้านบนเรือสีดำ
๑๑. วิชางานบ้าน ผ้าสีแดง มีคำว่า "ลูกเสือ" และรูปแปรงถูพื้นสีขาว
๑๒. วิชาสังเกตุและจำ ผ้าสีกรมท่า มีคำว่า "ลูกเสือ" และรูปกระต่ายสีขาว
๑๓. วิชาสัญญาณ ผ้าสีแดง มีคำว่า "ลูกเสือ" สีขาว และรูปธงไขว้สีเขียวและสีขาว
๑๔. วิชากีฬา ผ้าสีเขียว มีคำว่า "ลูกเสือ" และรูปฟุตบอลสีขาว
๑๕. วิชาว่ายน้ำ ผ้าสีเขียว มีคำว่า "ลูกเสือ" และรูปกบสีขาว
เครื่องหมายวิชาพิเศษ ถ้าสอบได้ไม่เกิน ๙ วิชา ให้ติดที่แขนเสื้อข้างขวา กึ่งกลาง
ระหว่างไหล่กับศอกเรียงกันเป็นแถวตามแนวนอน แถวใดเกิน ๓ วิชา ให้ขึ้นแถวใหม่ เว้นระยะ
ระหว่างเครื่องหมายและระหว่างแถว ๑ เซนติเมตร ถ้าสอบได้เกินวิชา ให้มีสายสะพายจากบ่าซ้าย
ไปประจบกันที่ใต้เอวขวา ทำด้วยต่วนหรือสักหลาดสีเหลืองกว้าง ๘ เซนติเมตร ขลิบริมสีขาบ
ข้างละ ๑ เซนติเมตร และปักเครื่องหมายวิชาพิเศษ
ข้อ ๒๗ เครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือสามัญ
(๑) เครื่องหมายจังหวัด ทำด้วยผ้า มีขนาด รูปและสีตามใบแนบ ๒ ท้าย
กฎกระทรวงนี้ ติดที่มุมผ้าผูกคอตรงข้ามด้านฐาน แต่ถ้าใช้ผ้าผูกคอพิเศษสำหรับไปต่างประเทศ
ไม่ต้องใช้เครื่องหมายจังหวัด
การใช้ประกอบเครื่องแบบลูกเสือสามัญเหล่าสมุทร ให้ติดเครื่องหมายจังหวัด
ที่ปกด้านหลังของเสื้อกะลาสีอยู่กึ่งกลาง
(๒) เครื่องหมายหมู่ ทำด้วยผ้าสีตามสีประจำหมู่ลูกเสือสามัญตามใบแนบ ๓
ท้ายกฎกระทรวงนี้ รูปสี่เหลี่ยมผืนผ้ากว้าง ๒ เซนติเมตร ยาว ๑๔ เซนติเมตร ๔ แถบซ้อนกัน
ติดที่แขนเสื้อใต้ตะเข็บไหล่ซ้าย ๑ เซนติเมตร
(๓) เครื่องหมายชั้น
(ก) ลูกเสือตรี ทำด้วยผ้าสีกากี รูปโล่ ยาว ๔ เซนติเมตร กว้าง ๒.๕ เซนติเมตร
มีรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติสีแดงแต่ไม่มีแถบคำขวัญ และมีคำว่า "ลูกเสือ" สีเหลือง
ติดที่กึ่งกลางกระเป๋าเสื้อข้างซ้าย
(ข) ลูกเสือโท ทำด้วยผ้าสีกากี รูปไต ยาว ๔.๕ เซนติเมตร มีคำว่า "ลูกเสือ"
สีเหลืองเหนือกรอบสีแดง ในกรอบสีแดงมีคำว่า "เสียชีพอย่าเสียสัตย์" สีเหลือง ติดที่แขนเสื้อ
ข้างซ้ายกึ่งกลางไหล่กับศอก
(ค) ลูกเสือเอก ทำด้วยผ้าสีกากี รูปโล่ ยาว ๕ เซนติเมตร กว้าง ๓ เซนติเมตร
มีรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติสีแดง และมีคำว่า "ลูกเสือ" สีเหลือง ติดที่แขนเสื้อข้างซ้ายกึ่งกลาง
ไหล่กับศอก
(๔) เครื่องหมายประจำการ ทำด้วยผ้าสีเขียว รูปกลมเส้นผ่าศูนย์กลาง
๒ เซนติเมตร มีรูปดาว ๖ แฉกสีเงิน เส้นผ่าศูนย์กลาง ๑.๕ เซนติเมตร ติดที่อกเสื้อข้างซ้ายเหนือ
กระเป๋า ๑ เซนติเมตร จำนวนเครื่องหมายประจำการให้ติดตามจำนวนปีที่ได้เป็นลูกเสือสามัญ
เว้นระยะระหว่างกัน ๕ มิลลิเมตร ตามแนวนอน
(๕) เครื่องหมายสังกัด
(ก) ชื่อกลุ่มหรือกอง ทำด้วยผ้าสีแดง รูปสี่เหลี่ยมผืนผ้ายาว ๗ เซนติเมตร
กว้าง ๑.๕ เซนติเมตร ขลิบริมสีขาว มีชื่อกลุ่มหรือกองสีขาว ติดโค้งตามไหล่เสื้อข้างขวา
(ข) เลขกลุ่มและเลขกอง ทำด้วยผ้าสีแดง รูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ยาวด้านละ ๓.๕
เซนติเมตร ขลิบริมสีขาว มีตัวเลขอารบิค เลขกลุ่มสีขาว สูง ๑.๕ เซนติเมตร อยู่ข้างบน และ
เลขกองสีขาว สูง ๑ เซนติเมตร อยู่ข้างล่าง ติดใต้เครื่องหมายชื่อกลุ่มหรือกอง
กองลูกเสือที่จัดเป็นกลุ่มไม่ได้ ให้มีเลขกองอย่างเดียว
(๖) เครื่องหมายเสือเผ่น สำหรับลูกเสือตรีและลูกเสือโท ซึ่งได้รับเครื่องหมาย
เสือเผ่นเมื่อเป็นลูกเสือสำรอง ให้ติดได้เช่นเดียวกับลูกเสือสำรอง
(๗) เครื่องหมายภาษาต่างประเทศใช้ประกอบเครื่องหมายวิชาล่ามเบื้องต้น
ทำด้วยผ้าสีกากี รูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ยาว ๖ เซนติเมตร กว้าง ๑.๕ เซนติเมตร มีอักษรไทยบอกชื่อ
ภาษาต่างประเทศที่ลูกเสือพูดได้ดีสีขาว ติดที่อกเสื้อข้างขวาเหนือกระเป๋า ถ้าติดเครื่องหมาย
เสือเผ่นอยู่แล้วให้ติดใต้เครื่องหมายเสือเผ่น
(๘) สายยงยศ ทำด้วยเชือกสีเขียวถักเป็นห่วงคล้องต้นแขนขวาใต้อินทรธนู
ปลายสายรวมติดที่ดุมใต้ปกกระเป๋าเสื้อข้างขวา ใช้ได้เฉพาะลูกเสือสามัญที่สอบได้วิชาลูกเสือเอก
กับสอบได้วิชาพิเศษตามที่กำหนดในหลักสูตร
(๙) เครื่องหมายวิชาพิเศษ ทำด้วยผ้าสีกากี รูปกลมเส้นผ่าศูนย์กลาง ๓.๕เซนติเมตร
มีกรอบและคำว่า "ลูกเสือ" สีเขียวภายในกรอบมีรูปดังนี้
๑. วิชาจักสาน รูปตะกร้าสีแดง
๒. วิชาช่างไม้ รูปกบไสไม้สีแดง
๓. วิชาช่างหนัง รูปเข็มเย็บหนังสีแดง
๔. วิชาทำนา รูปคันไถสีแดง
๕. วิชาทำสวน รูปใบไม้สีเขียวและดอกไม้สีแดง
๖. วิชาทำไร่ รูปจอบสีแดง
๗. วิชาเลี้ยงสัตว์เล็ก รูปโรงเลี้ยงสัตว์สีแดง
๘. วิชาขับขี่จักรยาน ๒ ล้อ รูปล้อจักรยานสีแดง
๙. วิชาว่ายน้ำเบื้องต้น รูปคนในท่ากระโดดน้ำสีขาว
๑๐. วิชาป้องกันอัคคีภัย รูปเปลวไฟสีแดง
๑๑. วิชาปฐมพยาบาล รูปงูพันไม้สีแดง
๑๒. วิชาช่วยผู้ประสบภัยเบื้องต้น รูปเครื่องชูชีสีขาวและสีดำ
๑๓. วิชาสังเกตและจำ รูปกล้องส่องทางไกลสีแดง
๑๔. วิชาการพราง รูปหัวกวางสีแดง
๑๕. วิชาชาวค่าย รูปเต๊นท์สีแดง
๑๖. วิชาล่ามเบื้องต้น รูปมือสัมผัสกันสีแดง
๑๗. วิชาดนตรีเบื้องต้น รูปพิณสีแดง
๑๘. วิชาชาวป่า รูปกองไฟสีแดง
๑๙. วิชาการสำรวจ รูปเข็มทิศสีแดง
๒๐. วิชามัคคุเทศก์เบื้องต้น รูปมือชี้สีแดง
๒๑. วิชาออกแบบ รูปจานสีและพู่กันสีแดง
๒๒. วิชาสัญญาณเบื้องต้น รูปธงไขว้สีแดงและสีขาว
๒๓. วิชาการบุกเบิก รูปเชือกผูกไม้สีขาวและสีแดง
๒๔. วิชาเชิงพราน รูปใบไม้สีแดง
๒๕. วิชาช่างเบ็ดเตล็ด รูปฆ้อนและรูปแปรงสีแดง
๒๖. วิชาบริบาลคนไข้ รูปพญานาคพันคบเพลิงสีแดง
๒๗. วิชาสูทกรรมเบื้องต้น รูปเตาไฟและรูปหม้อข้าวสีแดง
๒๘. วิชาการประมงเบื้องต้น รูปปลาสีขาว
๒๙. วิชาผู้ช่วยต้นเด่น รูปขันชะเนาะด้วยฉะโดสีแดง
๓๐. วิชาพายเรือเบื้องต้น รูปคนพายเรือสีแดง
๓๑. วิชานายท้ายเรือบด รูปพังงากลมสีขาว
๓๒. วิชานายท้ายเรือเล็กเบื้องต้น รูปเรือใบสีเหลือง
๓๓. วิชากรรเชียงเรือ รูปกรรเชียงไขว้สีขาว
๓๔. วิชาดาราศาสตร์เบื้องต้น รูปดาว ๕ แฉกสีเหลือง
๓๕. วิชาอุตุนิยมวิทยาเบื้องต้น รูปเครื่องหมายทางลมสีขาวและสีแดง
๓๖. วิชายามอากาศเบื้องต้น รูปปีกนก ๒ ปีกสีฟ้า
๓๗.วิชานักเครื่องบินเล็กเบื้องต้น รูปเครื่องบินสีแดง
เครื่องหมายวิชาพิเศษ ถ้าสอบได้ไม่เกิน ๙ วิชา ให้ติดที่แขนเสื้อข้างขวา กึ่งกลาง
ระหว่างไหล่กับศอกเรียงกันเป็นแถวตามแนวนอน แถวใดเกิน ๓ วิชา ให้ขึ้นแถวใหม่ เว้นระยะ
ระหว่างเครื่องหมายและระหว่างแถว ๑ เซนติเมตร ถ้าสอบได้เกิน ๙ วิชา ให้มีสายสะพายจาก
บ่าซ้ายไปประจบกันที่ใต้เอวขวา ทำด้วยต่วนหรือสักหลาดสีเหลืองกว้าง ๑๐ เซนติเมตร ขลิบริม
สีขาบข้างละ ๑ เซนติเมตร และปักเครื่องหมายวิชาพิเศษ
ข้อ ๒๘ เครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่
(๑) เครื่องหมายจังหวัด ทำด้วยผ้า มีขนาด รูปและสีตามใบแนบ ๒ ท้าย
กฎกระทรวงนี้ ติดที่มุมผ้าผูกคอตรงข้ามฐานแต่ถ้าใช้ผ้าผูกคอพิเศษสำหรับไปต่างประเทศ
ไม่ต้องใช้เครื่องหมายจังหวัด
การใช้ประกอบเครื่องแบบลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่เหล่าสมุทรให้ติดเครื่องหมาย
จังหวัดที่ปกด้านหลังของเสื้อกะลาสีอยู่กึ่งกลาง
(๒) เครื่องหมายหมู่ ทำด้วยผ้ารูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ยาวด้านละ ๓.๕ เซนติเมตร
มีรูปสามเหลี่ยม ๒ รูป สีตามสีประจำหมู่ลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ตามใบแนบ ๔ ท้ายกฎกระทรวงนี้
ขลิบริมสีเลือดหมู ติดที่ไหล่เสื้อข้างซ้ายใต้ตะเข็บประมาณ ๑ เซนติเมตร
(๓) เครื่องหมายประจำการ เช่นเดียวกับเครื่องหมายประจำการลูกเสือสามัญ
(๔) เครื่องหมายสังกัด เช่นเดียวกับเครื่องหมายสังกัดลูกเสือสามัญ
(๕) เครื่องหมายภาษาต่างประเทศใช้ประกอบเครื่องหมายวิชาล่าม ทำด้วย
ผ้าสีกากี รูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ยาว ๖ เซนติเมตร กว้าง ๑.๕ เซนติเมตร มีอักษรไทยบอกชื่อภาษา
ต่างประเทศที่ลูกเสือพูดได้ดีสีขาว ติดที่อกเสื้อข้างขวาเหนือกระเป๋า
(๖) สายยงยศ ทำด้วยหนังสีน้ำตาลถักเป็นห่วงคล้องต้นแขนขวาใต้อินทรธนู
ปลายสายรวมติดที่ดุมใต้ปกกระเป๋าเสื้อข้างขวา ใช้ได้เฉพาะลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ที่สอบได้วิชา
ลูกเสือเอกกับสอบได้วิชาพิเศษตามที่กำหนดในหลักสูตร
(๗) เครื่องหมายชาวเรือ ทำด้วยผ้าสีขาบ รูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ยาวด้านละ ๔
เซนติเมตร ขลิบริมสีเหลือง มีรูปสมอเรือและอักษร "ล.ญ." สีเหลือง ติดที่อกเสื้อข้างขวาเหนือ
กระเป๋า ใช้ได้เฉพาะลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ที่สอบได้วิชาลูกเสือเอกกับสอบได้วิชาพิเศษตามที่
กำหนดในหลักสูตร
(๘) เครื่องหมายการบิน ทำด้วยผ้าสีขาบ รูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ยาวด้านละ ๔
เซนติเมตร ขลิบริมสีเหลือง มีรูปปีกนก ๒ ปีก ยาว ๓ เซนติเมตร และอักษร "ล.ญ." สีเหลือง
ติดที่อกเสื้อข้างขวาเหนือกระเป๋า ใช้ได้เฉพาะลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ที่สอบได้วิชาลูกเสือเอกกับ
สอบได้วิชาพิเศษตามที่กำหนดในหลักสูตร
(๙) เครื่องหมายลูกเสือหลวง ทำด้วยผ้าสีขาบ รูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ยาวด้านละ ๔
เซนติเมตร ขลิบริมสีเหลือง มีรูปพระมหามงกุฎประกอบด้วยอุณาโลมและอักษร "ล.ญ."
สีเหลืองติดที่อกเสื้อข้างซ้ายเหนือกระเป๋า ใช้ได้เฉพาะลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ที่มีสิทธิใช้สายยงยศ
เครื่องหมายชาวเรือหรือเครื่องหมายการบินอย่างใดอย่างหนึ่ง และสอบได้วิชาพิเศษตามที่กำหนด
ในหลักสูตร
(๑๐) เครื่องหมายผู้ฝึกสอน ทำด้วยผ้าสีขาบ รูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ยาวด้านละ ๔
เซนติเมตร ขลิบริมสีเหลือง มีรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติและคำว่า "ผู้ฝึกสอน ล.ญ." สีเหลือง
ติดที่อกเสื้อข้างซ้ายเหนือกระเป๋า ใช้ได้เฉพาะลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ที่สอบได้วิชาลูกเสือเอก
กับสอบได้วิชาพิเศษตามที่กำหนดในหลักสูตร
(๑๑) เครื่องหมายวิชาพิเศษ ทำด้วยผ้าสีเลือดหมู รูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ยาวด้านละ
๔ เซนติเมตร มีกรอบและอักษร "ล.ญ." สีเขียว ภายในกรอบมีรูป ดังนี้
๑. วิชาการผจญภัย รูปมือถือคบเพลิงสีเหลือง
๒. วิชาสูทกรรม รูปเตาไฟและหม้อข้าวสีเหลือง
๓. วิชาธรรมชาติวิทยา รูปใบไม้สีเหลือง
๔. วิชาการบุกเบิก รูปเชือกสีขาวผูกไม้สีเหลือง
๕. วิชาจัดการค่าย รูปเต๊นท์สีเหลือง
๖. วิชาการสื่อสารด้วยยานพาหนะ รูปล้อจักรยานสีเหลือง
๗. วิชาการดับเพลิง รูปเปลวไฟสีเหลือง
๘. วิชาพิทักษ์ป่า รูปขวานสับขอนไม้สีเหลือง
๙. วิชาเดินทางไกล รูปลูกเสือใส่เครื่องหลังสีเหลือง
๑๐. วิชาล่าม รูปมือสัมผัสกันสีเหลือง
๑๑. วิชาสะกดรอย รูปรอยเท้าสัตว์สีเหลือง
๑๒. วิชาหน้าที่พลเมือง รูปพระมหามงกุฎอยู่ภายในรูปแผนที่ประเทศไทย
สีเหลือง
๑๓. วิชามัคคุเทศก์ รูปมือชี้สีเหลือง
๑๔. วิชาช่วยผู้ประสบภัย รูปเครื่องชูชีพสีเหลือง
๑๕. วิชาสัญญาณ รูปธงไขว้สีเหลือง
๑๖. วิชาสารพัดช่าง รูปฆ้อนและแปรงทาสีสีเหลือง
๑๗. วิชาโบราณคดี รูปอีเตอร์สีเหลือง
๑๘. วิชาศิลปะ รูปจานผสมสีและพู่กันสีเหลือง
๑๙. วิชาการฝีมือ รูปมือและแป้นสีขาว และแจกันสีเหลือง
๒๐. วิชาอ่านหนังสือ รูปหนังสือสีเหลือง
๒๑. วิชาช่างไฟฟ้า รูปไขควงและกระแสไฟฟ้าสีเหลือง
๒๒. วิชาสะสม รูปแว่นขยายขอบสีเหลือง ด้านสีขาว
๒๓. วิชาช่างวิทยุ รูปเสาอากาศและกระแสไฟฟ้าสีเหลือง
๒๔. วิชาสาธารณสุข รูปพญานาคพันคบเพลิงสีเหลือง
๒๕. วิชาดนตรี รูปพิณสีเหลือง
๒๖. วิชาผูกมิตร รูปโลกสีเหลือง
๒๗. วิชาสงวนทรัพยากรธรรมชาติ รูปต้นไม้สีเหลือง
๒๘. วิชาปาฐกถา รูปไมโครโฟนสีขาวและสีเหลือง
๒๙. วิชาพลาธิการ รูปอักษร พ. สีเหลือง
๓๐. วิชาทำแผนที่ รูปวงเวียนและไม้บรรทัดสีเหลือง
๓๑. วิชาช่างภาพ รูปกล้องถ่ายรูปและขาตั้งสีเหลือง
๓๒. วิชาช่างเครื่องยนต์ รูปฟันเฟืองและปีกนกสีเหลือง
๓๓. วิชาการประมง รูปปลาสีเหลือง
๓๔. วิชาต้นเด่น รูปขันชะเนาะด้วยฉะโดสีเหลือง
๓๕. วิชาพายเรือ รูปคนพายเรือสีเหลือง
๓๖. วิชานำร่อง รูปพังงากลมสีเหลือง
๓๗. วิชานายท้ายเรือเล็ก รูปเรือใบสีเหลือง
๓๘. วิชาดาราศาสตร์ รูปดาว ๕ แฉกสีเหลือง
๓๙. วิชาว่ายน้ำ รูปคนในท่ากระโดดน้ำสีขาว
๔๐. วิชาอุตุนิยมวิทยา รูปเครื่องหมายทางลมสีเหลือง
๔๑. วิชานักเครื่องบินเล็ก รูปเครื่องบินสีเหลือง
๔๒. วิชาช่างเครื่องอากาศ รูปกุญแจและปีกนกสีเหลือง
๔๓. วิชายามอากาศ รูปปีกนกและระหว่างปีกมีอักษร "ร" สีเหลือง
๔๔. วิชาพยาบาล รูปกาชาดบนพื้นวงกลมสีขาว
เครื่องหมายวิชาพิเศษ ถ้าสอบได้ไม่เกิน ๙ วิชา ให้ติดที่แขนเสื้อข้างขวากึ่งกลาง
ระหว่างไหล่กับศอกเรียงกันเป็นแถวตามแนวนอน แถวใดเกิน ๓ วิชา ให้ขึ้นแถวใหม่ เว้นระยะ
ระหว่างเครื่องหมายและระหว่างแถว ๑ เซนติเมตร ถ้าสอบได้เกิน ๙ วิชาให้มีสายสะพายจาก
บ่าซ้ายไปประจบกันที่ใต้เอวขวา ทำด้วยต่วนหรือสักหลาดสีเหลือง กว้าง ๑๐ เซนติเมตร ขริบริม
สีขาบข้างละ ๑ เซนติเมตร และปักเครื่องหมายวิชาพิเศษ
สำหรับลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ซึ่งได้รับเครื่องหมายวิชาพิเศษลูกเสือสามัญขณะ
เมื่อเป็นลูกเสือสามัญ ให้ติดเครื่องหมายวิชาพิเศษลูกเสือสามัญได้จนกว่าจะสอบวิชาพิเศษลูกเสือ
สามัญรุ่นใหญ่วิชาเดียวกันได้แล้ว
ข้อ ๒๙ เครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือวิสามัญ
(๑) เครื่องหมายจังหวัด ทำด้วยผ้า มีขนาด รูปและสีตามใบแนบ ๒ ท้าย
กฎกระทรวงนี้ ติดที่มุมผ้าผูกคอตรงข้ามด้านฐาน แต่ถ้าใช้ผ้าผูกคอพิเศษสำหรับไปต่างประเทศ
ไม่ต้องใช้เครื่องหมายจังหวัด
การใช้ประกอบเครื่องแบบลูกเสือวิสามัญเหล่าสมุทร ให้ติดเครื่องหมายจังหวัด
ที่ปกด้านหลังของเสื้อกะลาสีให้อยู่กึ่งกลาง
(๒) เครื่องหมายหมู่ ทำด้วยผ้ารูปสี่เหลี่ยมผืนผ้ายาว ๑๔ เซนติเมตร กว้าง
๒ เซนติเมตร ถ้ายังไม่เข้าประจำกอง จำนวน ๔ ชิ้น ชิ้นนอกสีเขียว ๒ ชิ้น และชิ้นในสีเหลือง
๒ ชิ้น ถ้าเข้าประจำกองแล้ว จำนวน ๖ ชิ้น จากนอกไปในสีแดง ๒ ชิ้น สีเหลือง ๒ ชิ้น และสีเขียว
๒ ชิ้น ติดที่แขนเสื้อใต้ตะเข็บไหล่ซ้ายประมาณ ๑ เซนติเมตร
(๓) เครื่องหมายประจำการ เช่นเดียวกับเครื่องหมายประจำการลูกเสือสามัญ
(๔) เครื่องหมายสังกัด เช่นเดียวกับเครื่องหมายสังกัดลูกเสือสามัญ
(๕) เครื่องหมายลูกเสือหลวง เช่นเดียวกับเครื่องหมายลูกเสือหลวง ประกอบ
เครื่องแบบลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่
(๖) เครื่องหมายภาษาต่างประเทศ ทำด้วยผ้าสีกากีรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ยาว
๖ เซนติเมตร กว้าง ๑.๕ เซนติเมตร มีอักษรไทยบอกชื่อภาษาต่างประเทศที่ลูกเสือพูดได้ดีสีขาว
ติดที่อกเสื้อข้างขวาเหนือกระเป๋า
(๗) เครื่องหมายวชิราวุธ ทำด้วยผ้าสีขาบรูปไข่ ยาว ๔ เซนติเมตร กว้าง ๓.๕
เซนติเมตร ขลิบริมสีเหลือง มีรูปวชิราวุธในพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี สีเหลือง ติดที่อกเสื้อ
ข้างขวาเหนือกระเป๋า ใช้ได้เฉพาะลูกเสือวิสามัญซึ่งสอบได้วิชาพิเศษตามที่กำหนดในหลักสูตร
(๘) เครื่องหมายวิชาพิเศษ ทำด้วยผ้าสีขาบรูปไข่ ยาว ๔ เซนติเมตร กว้าง ๓.๕
เซนติเมตร ขลิบริมสีเหลือง มีรูปดังนี้
๑. วิชาการลูกเสือ รูปดาว ๖ แฉกสีเงิน เส้นผ่าศูนย์กลาง ๑.๕ เซนติเมตร
ติดที่อกเสื้อข้างขวาเหนือกระเป๋า
๒. วิชาจาริก รูปกิ่งไม้สีเหลือง ติดที่อกเสื้อข้างขวาเหนือกระเป๋า
๓. วิชาโครงการ รูปใบไม้สีเหลือง ติดที่อกเสื้อข้างซ้ายเหนือกระเป๋า
๔. วิชาบริการ รูปดาว ๖ แฉกสีทอง เส้นผ่าศูนย์กลาง ๑.๕ เซนติเมตร
ติดที่อกเสื้อข้างซ้ายเหนือกระเป๋า
๕. วิชาผู้ฝึกสอน รูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติและคำว่า "ผู้ฝึกสอน" สีเหลือง
ติดที่อกเสื้อข้างขวาเหนือกระเป๋า
หมวด ๒
ผู้บังคับบัญชาลูกเสือ ผู้ตรวจการลูกเสือ
กรรมการลูกเสือและเจ้าหน้าที่ลูกเสือ
-------------
ข้อ ๓๐ เครื่องหมายประกอบเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือ ผู้ตรวจการ
ลูกเสือ กรรมการลูกเสือ และเจ้าหน้าที่ลูกเสือเว้นแต่นายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือ
(๑) เครื่องหมายจังหวัด ทำด้วยผ้า มีขนาด รูปและสีตามใบแนบ ๒ ท้าย
กฎกระทรวงนี้ ติดที่มุมผ้าผูกคอตรงข้ามด้านฐานแต่ถ้าใช้ผ้าผูกคอพิเศษสำหรับไปต่างประเทศ
หรือผ้าผูกคอกิลเวลล์ ไม่ต้องใช้เครื่องหมายจังหวัด
สภานายก อุปนายก กรรมการ สภานายกกิตติมศักดิ์ อุปนายกกิตติมศักดิ์
และกรรมการกิตติมศักดิ์แห่งสภาลูกเสือแห่งชาติ ประธาน รองประธานและกรรมการ แห่ง
คณะกรรมการบริหารลูกเสือแห่งชาติ ให้ใช้รูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติสีขาวอยู่ในวงกลม
เส้นผ่าศูนย์กลาง ๕ เซนติเมตร ติดที่มุมผ้าผูกคอตรงข้ามด้านฐานแทนเครื่องหมายจังหวัด
และผู้อำนวยการใหญ่ รองผู้อำนวยการใหญ่ ผู้ช่วยผู้อำนวยการใหญ่ ผู้ตรวจการใหญ่พิเศษ
ผู้ตรวจการใหญ่ รองผู้ตรวจการใหญ่ ผู้ตรวจการลูกเสือประจำ สำนักงานคณะกรรมการ
บริหารลูกเสือแห่งชาติ และเจ้าหน้าที่ลูกเสือสำนักงานงาน
ผู้บังคับบัญชาลูกเสือซึ่งได้รับแต่งตั้งให้เป็นผู้บังคับบัญชาลูกเสือเหล่าสมุทร
ให้ติดเครื่องหมายจังหวัดที่แขนเสื้อข้างขวาระหว่างไหล่กับศอก
(๒) สายนกหวีด ทำด้วยด้ายถัก ๑ สาย สีเหลืองสลับดำเป็นห่วงคล้องคอ
ปลายสายผูกนกหวีดสอดไว้ในกระเป๋าเสื้อข้างซ้าย
(๓) เครื่องหมายตำแหน่ง ทำด้วยโลหะ รูปโล่ ยาว ๕.๕ เซนติเมตร กว้าง
๓ เซนติเมตร มีรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติสีทองพื้นและขอบเครื่องหมายสีตามใบแนบ ๕
ท้ายกฎกระทรวงนี้สำหรับผู้กำกับลูกเสือและรองผู้กำกับลูกเสือที่ควบคุมลูกเสือสำรอง มีอักษร
"ล.ร." ลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ มีอักษร "ล.ญ." ลูกเสือวิสามัญ มีอักษร "ล.ว." เหนือรูปตรา
คณะลูกเสือแห่งชาติตามลำดับ ติดที่กึ่งกลางกระเป๋าเสื้อข้างขวา
(๔) เครื่องหมายรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติ ทำด้วยโลหะสีทองวงกลม
เส้นผ่าศูนย์กลาง ๓.๕ เซนติเมตร ติดที่อินทรธนูทั้งสองข้าง ใช้เฉพาะสภานายก อุปนายก
กรรมการ สภานายกกิตติมศักดิ์ อุปนายกกิตติมศักดิ์ และกรรมการกิตติมศักดิ์แห่งสภาลูกเสือ
แห่งชาติ ประธาน รองประธาน กรรมการแห่งคณะกรรมการบริหารลูกเสือแห่งชาติ
ผู้อำนวยการใหญ่ รองผู้อำนวยการใหญ่ ผู้ช่วยผู้อำนวยการใหญ่ ผู้ตรวจการใหญ่พิเศษ
ผู้ตรวจการใหญ่ รองผู้ตรวจการใหญ่ ผู้ตรวจการลูกเสือประจำสำนักงานคณะกรรมการบริหาร
ลูกเสือแห่งชาติ รองผู้ตรวจการลูกเสือประจำสำนักงานคณะกรรมการบริหารลูกเสือแห่งชาติ
ผู้ช่วยผู้ตรวจการลูกเสือประจำสำนักงานคณะกรรมการบริหารลูกเสือแห่งชาติและผู้อำนวยการ
ลูกเสือจังหวัด
(๕) เครื่องหมายสังกัด เช่นเดียวกับเครื่องหมายสังกัดลูกเสือสามัญ ใช้เฉพาะ
ผู้อำนวยการลูกเสือโรงเรียน รองผู้อำนวยการลูกเสือโรงเรียน ผู้กำกับกลุ่มลูกเสือ รองผู้กำกับ
กลุ่มลูกเสือ ผู้กำกับลูกเสือและรองผู้กำกับลูกเสือ สำหรับผู้อำนวยการลูกเสือโรงเรียน และ
รองผู้อำนวยการลูกเสือโรงเรียนไม่มีเลขกลุ่มและเลขกอง
(๖) เครื่องหมายวิชาผู้กำกับลูกเสือเบื้องต้น ทำด้วยหนังเป็นห่วงกิลเวลล์
สวมผ้าผูกคอ
(๗) เครื่องหมายวิชาผู้กำกับลูกเสือขั้นวูดแบดจ์ ทำด้วยไม้สองท่อน ร้อยด้วย
เชือกหนังสวมคอด้านหลัง ให้เชือกอยู่ใต้ผ้าผูกคอ ด้านหน้าให้ไม้วางทับผ้าผูกคอ
ถ้าดำรงตำแหน่งผู้ช่วยรองผู้อำนวยการค่ายฝ่ายลูกเสือสามัญ (A.DCC) และ
ผู้ช่วยหัวหน้าผู้กำกับลูกเสือสำรอง (A.AKL) เพิ่มไม้เป็น ๓ ท่อน
ถ้าดำรงตำแหน่งรองผู้อำนวยการค่ายฝ่ายลูกเสือสามัญ (D.CC) และหัวหน้า
ผู้กำกับลูกเสือสำรอง (AK.L) เพิ่มไม้เป็น ๔ ท่อน
ข้อ ๓๑ เครื่องหมายประกอบเครื่องแบบนายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือ
เช่นเดียวกับเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือประเภทและเหล่าสังกัด แต่มี
(๑) เครื่องหมายนายหมู่และรองนายหมู่
(ก) ลูกเสือสำรอง ทำด้วยแถบผ้าสีเหลือง กว้าง ๑ เซนติเมตร เย็บติดรอบแขน
เสื้อข้างซ้ายเหนือปลายแขนเสื้อ ๕ เซนติเมตร
นายหมู่ ๒ แถบ เว้นระยะระหว่างแถบ ๑ เซนติเมตร รองนายหมู่ ๑ แถบ
(ข) ลูกเสือสามัญ ทำด้วยแถบผ้าสีขาว รูปสี่เหลี่ยมผืนผ้ายาวเท่าแนวตั้งของ
กระเป๋ากว้าง ๑.๕ เซนติเมตร มีจำนวนแถบและติดดังนี้
หัวหน้านายหมู่ ๓ แถบ ติดที่กระเป๋าเสื้อข้างซ้ายตามแนวตั้ง เว้นระยะระหว่าง
แถบ 1 เซนติเมตร ให้เครื่องหมายลูกเสือตรีทับแถบกลาง
นายหมู่ ๒ แถบ ติดที่กระเป๋าเสื้อข้างซ้ายตามแนวตั้ง ให้เครื่องหมายลูกเสือตรี
อยู่ตรงกลาง
รองนายหมู่ ๑ แถบ ติดที่กระเป๋าเสื้อข้างซ้ายตามแนวตั้ง ให้เครื่องหมายลูกเสือ
ตรีอยู่ทางซ้าย
(ค) ลูกเสือสามัญรุ่นใหญ่ เช่นเดียวกับลูกเสือสามัญ แต่แถบผ้าสีเลือดหมู
(ง) ลูกเสือวิสามัญ เช่นเดียวกับลูกเสือสามัญแต่แถบผ้าสีแดง
(๒) สายนกหวีด ทำด้วยด้ายถัก ๑ สาย สีเหลืองเป็นห่วงคล้องคอ ปลายสาย
ผูกนกหวีดสอดไว้ในกระเป๋าเสื้อข้างซ้ายสำหรับลูกเสือเหล่าสมุทร เมื่อแต่งเครื่องแบบขาวใช้สาย
นกหวีดเช่นเดียวกันแต่สีขาว
ภาค ๓
เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือ
และผู้บังคับบัญชาลูกเสือหน่วยพิเศษ
-------------
ข้อ ๓๒ กองลูกเสือสามัญวชิราวุธวิทยาลัย
(๑) เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือ เช่นเดียวกับ
เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ปีกหมวกชั้นล่างบุด้วยผ้า
สีเหลือง ดอกจันสีดำสลับสีเหลือง และติดขนนกสีขาวที่ปีกหมวกด้านขวา ๑ อัน ผ้าผูกคอ
สีเหลือง ด้านหลังมีรูปตราพระราชลัญจกรวชิราวุธส่วนเครื่องหมายสังกัดทำด้วยผ้าสีกรมท่า
รูปสามเหลี่ยมหน้าจั่วด้านฐาน ๙ เซนติเมตร ด้านตั้ง ๑๐ เซนติเมตร มีรูปพระมหามงกุฎ
ประกอบด้วยวชิรและอักษร "วชิราวุธวิทยาลัย" สีขาว ใต้อักษร "วชิราวุธวิทยาลัย" มีเลขกลุ่ม
และเลขกองสีขาวติดที่แขนเสื้อข้างขวาระหว่างไหล่กับศอก
(๒) เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือ
เว้นแต่นายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือเช่นเดียวกับ (๑) และมีเครื่องหมายตามข้อ ๓๐
ด้วย
(๓) เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบนายหมู่ลูกเสือและ
รองนายหมู่ลูกเสือ เช่นเดียวกับ (๑) และมีเครื่องหมายตามข้อ ๓๑ ด้วย
ข้อ ๓๓ กองลูกเสือสามัญที่ ๑ พระปฐมวิทยาลัยในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎ
เกล้าเจ้าอยู่หัว
(๑) เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือ เช่นเดียวกับ
เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือสามัญ แต่ปีกหมวกขลิบสีเหลือง และ
ติดขนนกติดสีขาวที่ปีกหมวกด้านขวา ๑ อัน
(๒) เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือ
เว้นแต่นายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือเช่นเดียวกับ (๑) และมีเครื่องหมายตามข้อ ๓๐
ด้วย
(๓) เครื่องแบบเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบนายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่
ลูกเสือ เช่นเดียวกับ (๑) และมีเครื่องหมายตามข้อ ๓๑ ด้วย
ข้อ ๓๔ หน่วยสวัสดิภาพนักเรียน
(๑) เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือ เช่นเดียวกับ
เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือประเภทและเหล่าที่สังกัด แต่เข็มขัดและ
สายโยงทำด้วยด้ายถักสีขาว กว้าง ๕ เซนติเมตร สวมทับไว้นอกเสื้อและมีเครื่องหมายสวัสดิภาพ
นักเรียนทำด้วยโลหะสีเงินติดที่สายโยงระดับอกเสื้อ
(๒) เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือ
เว้นแต่นายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือ เช่นเดียวกับเครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบ
เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือประเภทและเหล่าที่สังกัด มีเครื่องหมายสวัสดิภาพนักเรียน
ทำด้วยโลหะสีทองลงยาติดที่อกเสื้อข้างขวาเหนือกระเป๋า
(๓) เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบนายหมู่ลูกเสือและ
รองนายหมู่ลูกเสือ เช่นเดียวกับ (๑) และมีเครื่องหมายตามข้อ ๓๑ ด้วย
ข้อ ๓๕ หน่วยดุริยางค์
(๑) เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือ เช่นเดียวกับ
เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือประเภทและเหล่าที่สังกัด แต่จะใช้ถุงเท้า
สีขาวหรือสนับแข้งสีขาว สายนกหวีดสีขาว เข็มขัดหนังหรือผ้าใบสีขาวหรือถุงมือสีขาวก็ได้
(๒) เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบนายหมู่ลูกเสือและ
รองนายหมู่ลูกเสือ เช่นเดียวกับ (๑) และมีเครื่องหมายตามข้อ ๓๑ ด้วย
ข้อ ๓๖ หน่วยดับเพลิง
(๑) เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือ เช่นเดียวกับ
เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือประเภทและเหล่าสังกัด แต่มีปลอกแขน
สวมแขนเสื้อข้างซ้ายระหว่างไหล่กับศอก ทำด้วยผ้าสีเลือดหมู กว้าง ๑๐ เซนติเมตร ด้านนอก
มีเครื่องหมายทำด้วยผ้าสีกากีแกมเขียว รูปกลมเส้นผ่าศูนย์กลาง ๓.๕ เซนติเมตร มีกรอบสีฟ้าแก่
ภายในกรอบมีรูปเปลวไฟสีแดง
(๒) เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือ
เว้นแต่นายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือ เช่นเดียวกับเครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบ
เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือประเภทและเหล่าที่สังกัด แต่มีปลอกแขนเช่นเดียวกับ (๑)
มีขลิบริมสีขาว ข้างละ ๑ เซนติเมตร โดยรอบ
(๓) เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบนายหมู่ลูกเสือและ
รองนายหมู่ลูกเสือ เช่นเดียวกับ (๑) และมีเครื่องหมายตามข้อ ๓๑ ด้วย
ข้อ ๓๗ หน่วยสารวัตร
(๑) เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือ เช่นเดียวกับ
เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือประเภทและเหล่าที่สังกัด แต่มีปลอกแขน
สวมแขนเสื้อข้างขวาระหว่างไหล่กับศอก ทำด้วยผ้าสีแดง กว้าง ๑๐ เซนติเมตร ด้านนอกมีรูปตรา
คณะลูกเสือแห่งชาติทำด้วยโลหะสีทอง
(๒) เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือ
เว้นแต่นายหมู่ลูกเสือและรองนายหมู่ลูกเสือเช่นเดียวกับเครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบ
เครื่องแบบผู้บังคับบัญชาลูกเสือประเภทและเหล่าที่สังกัด แต่มีปลอกแขนเช่นเดียวกับ (๑)
มีขลิบริมสีขาวข้างละ ๑ เซนติเมตร โดยรอบ
(๓) เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบนายหมู่ลูกเสือและ
รองนายหมู่ลูกเสือ เช่นเดียวกับ (๑) และมีเครื่องหมายตามข้อ ๓๑ ด้วย
ภาค ๔
เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือ
สำหรับพระประมุขของคณะลูกเสือแห่งชาติ
-------------
ข้อ ๓๘ เครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบลูกเสือสำหรับ
พระประมุขของคณะลูกเสือแห่งชาติ เช่นเดียวกับเครื่องแบบและเครื่องหมายประกอบเครื่องแบบ
ลูกเสือสำหรับสภานายกแห่งสภาลูกเสือแห่งชาติ แต่ผ้าผูกคอสีกรมท่า ขลิบริมสีธงชาติกว้าง
๒ เซนติเมตร และเครื่องหมายตำแหน่ง พื้นสีธงชาติรูปตราคณะลูกเสือแห่งชาติและขอบสีทอง
ภาค ๕
เบ็ดเตล็ด
-------------
ข้อ ๓๙ เมื่อแต่งเครื่องแบบลูกเสือให้ประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ เข็มแสดง
วิทยฐานะและเครื่องหมายแสดงความสามารถได้ตามกฎหมายและระเบียบแบบแผนว่าด้วยการนั้น
ข้อ ๔๐ เครื่องแบบตามกฎกระทรวงนี้ ให้สำนักงานคณะกรรมการบริหาร
ลูกเสือแห่งชาติสร้างหรือเขียนรูปตัวอย่างขึ้นไว้เป็นมาตรฐาน
ข้อ ๔๑ บรรดาเครื่องแบบตามกฎกระทรวง (พ.ศ. ๒๔๙๒) ออกตามความใน
พระราชบัญญัติลูกเสือ พ.ศ. ๒๔๙๐ ว่าด้วยเครื่องแบบลูกเสือผ่อนผันให้ใช้ได้สืบไปจนถึงสิ้นปี
พ.ศ. ๒๕๑๐
ให้ไว้ ณ วันที่ ๓ มกราคม พ.ศ. ๒๕๑๐
หม่อมหลวงปิ่น มาลากุล
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ
[ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย]
+-----------------------------------------------------------------------------------------------------+
หมายเหต ุ:- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ โดยที่มาตรา ๔๒ แห่งพระราช
บัญญัติลูกเสือแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๐๗ ให้กำหนดลักษณะ ชนิด และประเภทของเครื่องแบบลูกเสือ
และการแต่งเครื่องแบบลูกเสือในกฎกระทรวง จึงจำเป็นต้องตรากฎกระทรวงฉบับนี้ขึ้น
[รก.๒๕๑๐/๑๔/๔พ./๙ กุมภาพันธ์ ๒๕๑๐]