กฎกระทรวง
ฉบับที่ ๒ (พ.ศ. ๒๕๓๖)
ออกตามความในพระราชบัญญัติธุรกิจนำเที่ยวและมัคคุเทศก์
พ.ศ. ๒๕๓๕
---------------
อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๕ มาตรา ๓๙ มาตรา ๔๑ มาตรา ๔๒ และ
มาตรา ๔๓ แห่งพระราชบัญญัติธุรกิจนำเที่ยวและมัคคุเทศก์ พ.ศ. ๒๕๓๕ นายกรัฐมนตรี
ออกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้
หมวด ๑
การขอรับใบอนุญาต การออกใบอนุญาต การขอต่ออายุใบอนุญาต
และการขอใบแทนใบอนุญาตเป็นมัคคุเทศก์
---------------
ข้อ ๑ การอนุญาตให้เป็นมัคคุเทศก์ แบ่งเป็นสองประเภท ดังนี้
(๑) มัคคุเทศก์ทั่วไป หมายความว่า มัคคุเทศก์ซึ่งมีความรู้เกี่ยวกับงานทั่ว ๆ ไป
ในการนำเที่ยวนักท่องเที่ยวไปยังที่ต่าง ๆ โดยใช้ภาษาไทยหรือภาษาต่างประเทศ แต่ไม่ใช่งาน
ของมัคคุเทศก์พิเศษ
(๒) มัคคุเทศก์พิเศษ หมายความว่า มัคคุเทศก์ซึ่งมีความรู้เฉพาะทางเป็นพิเศษ
เช่น การให้ความรู้พิเศษในด้านประวัติศาสตร์ โบราณคดี การนำเที่ยวป่า ฯลฯ อันเป็นการให้
ความรู้พิเศษอย่างอื่นที่นักท่องเที่ยวโดยทั่ว ๆ ไปที่มีความสนใจในด้านนั้นต้องการจะทราบ
ความรู้เช่นใดจะเป็นคุณสมบัติของมัคคุเทศก์ทั่วไปหรือมัคคุเทศก์พิเศษ ให้เป็น
ไปตามวุฒิบัตรหรือการฝึกอบรมที่คณะกรรมการธุรกิจนำเที่ยวและมัคคุเทศก์จะได้รับรองตาม
มาตรา ๔๐ แห่งพระราชบัญญัติธุรกิจนำเที่ยวและมัคคุเทศก์ พ.ศ. ๒๕๓๕ ทั้งนี้ โดยคำนึงถึง
ลักษณะงานมัคคุเทศก์ประเภทต่าง ๆ ประกอบด้วย
ข้อ ๒ ผู้ใดประสงค์จะเป็นมัคคุเทศก์ ให้ยื่นคำขอรับใบอนุญาตเป็นมัคคุเทศก์
ตามแบบที่การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทยกำหนด โดยระบุภูมิลำเนาเฉพาะการเพื่อการติดต่อกับ
นายทะเบียนและพนักงานเจ้าหน้าที่ พร้อมด้วยหลักฐาน ดังต่อไปนี้
(๑) ภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชนหรือบัตรอื่นที่ใช้แทนบัตรประจำตัว
ประชาชนได้
(๒) สำเนาหรือภาพถ่ายทะเบียนบ้าน
(๓) รูปถ่ายไม่เกินหกเดือน ครึ่งตัว หน้าตรง ไม่สวมหมวกและแว่นตาดำ
ขนาด ๒.๕ x ๒.๗ เซนติเมตร จำนวน ๓ รูป
(๔) สำเนาหรือภาพถ่ายวุฒิบัตรหรือหนังสือรับรองว่าได้ผ่านการฝึกอบรม
วิชามัคคุเทศก์ตามประเภทที่ขอรับใบอนุญาต
(๕) ใบรับรองของผู้ประกอบวิชาชีพเวชกรรม ซึ่งรับรองว่าผู้ขอรับใบอนุญาต
ไม่เป็นผู้มีลักษณะต้องห้ามตามมาตรา ๔๐ (๔) แห่งพระราชบัญญัติธุรกิจนำเที่ยวและมัคคุเทศก์
พ.ศ. ๒๕๓๕
ข้อ ๓ การยื่นคำขอรับใบอนุญาตตามกฎกระทรวงนี้ ให้ยื่นต่อสำนักงานทะเบียน
ธุรกิจนำเที่ยวและมัคคุเทศก์ที่มีเขตอำนาจครอบคลุมภูมิลำเนาเฉพาะการของผู้ขอรับใบอนุญาต
และในจังหวัดอื่นนอกจากกรุงเทพมหานครจะยื่นต่อผู้ว่าราชการจังหวัดของจังหวัดที่ตนมี
ภูมิลำเนาเฉพาะการก็ได้
ข้อ ๔ เมื่อได้รับคำขอรับใบอนุญาต ให้เจ้าหน้าที่ผู้รับคำขอออกใบรับให้แล้ว
ตรวจสอบความถูกต้องของคำขอและเอกสารหลักฐานประกอบคำขอว่าถูกต้อง และครบถ้วน
หรือไม่ เพียงใด และถ้าเป็นการยื่นต่อผู้ว่าราชการจังหวัด ให้เสนอความเห็นไปยังสำนักงาน
ทะเบียนธุรกิจนำเที่ยวและมัคคุเทศก์ที่มีเขตอำนาจครอบคลุมภูมิลำเนาเฉพาะการของผู้ขอรับ
ใบอนุญาตเพื่อให้นายทะเบียนพิจารณาดำเนินการต่อไป
ข้อ ๕ ใบอนุญาตเป็นมัคคุเทศก์มีสองประเภท ดังนี้
(๑) ใบอนุญาตเป็นมัคคุเทศก์ทั่วไป ให้ใช้ได้ทั่วราชอาณาจักร ตามประเภทและ
เงื่อนไขที่กำหนดไว้ในใบอนุญาต
(๒) ใบอนุญาตเป็นมัคคุเทศก์พิเศษ ให้ใช้ได้เฉพาะงานมัคคุเทศก์ตามประเภท
และเงื่อนไขที่กำหนดไว้ในใบอนุญาต
ใบอนุญาตเป็นมัคคุเทศก์ให้ใช้แบบ ธม.๓ ท้ายกฎกระทรวงนี้ ในการนี้
นายทะเบียนจะกำหนดสีของใบอนุญาต หรือกำหนดข้อความเพิ่มเติมทั้งภาษาไทยและภาษา
ต่างประเทศในใบอนุญาต เพื่อให้สอดคล้องกับประเภทหรือเงื่อนไขในการอนุญาตก็ได้
ข้อ ๖ ผู้ได้รับใบอนุญาตเป็นมัคคุเทศก์ที่ประสงค์จะย้ายภูมิลำเนาเฉพาะการของ
ตนตามข้อ ๒ ต้องแจ้งให้นายทะเบียนทราบก่อน
ข้อ ๗ ผู้ได้รับใบอนุญาตเป็นมัคคุเทศก์ผู้ใดประสงค์จะขอต่ออายุใบอนุญาต
ให้ยื่นคำขอตามแบบที่การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทยกำหนด พร้อมด้วยสำเนาใบอนุญาตเป็น
มัคคุเทศก์หรือสำเนาใบแทน แล้วแต่กรณี และรูปถ่ายไม่เกินหกเดือนครึ่งตัว หน้าตรง
ไม่สวมหมวกและแว่นตาดำขนาด ๒.๕ x ๒.๗ เซนติเมตร จำนวน ๓ รูป ภายในหนึ่งร้อยยี่สิบวัน
ก่อนวันที่ใบอนุญาตสิ้นอายุ ต่อสำนักงานทะเบียนธุรกิจนำเที่ยวและมัคคุเทศก์ที่มีเขตอำนาจ
ครอบคลุมภูมิลำเนาเฉพาะการของผู้รับใบอนุญาต และในจังหวัดอื่นนอกจากกรุงเทพมหานคร
จะยื่นต่อผู้ว่าราชการจังหวัดของจังหวัดที่ตนมีภูมิลำเนาเฉพาะการก็ได้
ในการพิจารณาให้ต่ออายุใบอนุญาตเป็นมัคคุเทศก์ ให้นำข้อ ๔ มาใช้บังคับ
โดยอนุโลมโดยให้นายทะเบียนออกใบอนุญาตตามแบบใบอนุญาตเดิมให้ใหม่
ข้อ ๘ ผู้ได้รับใบอนุญาตเป็นมัคคุเทศก์ผู้ใดประสงค์จะขอรับใบแทนใบอนุญาต
ที่สูญหายหรือชำรุดหรือถูกทำลายในสาระสำคัญ ให้ยื่นคำขอตามแบบที่การท่องเที่ยวแห่ง
ประเทศไทยกำหนดพร้อมด้วยหลักฐานการรับแจ้งความของพนักงานสอบสวน หรือใบอนุญาต
ที่ชำรุด หรือถูกทำลายในสาระสำคัญนั้น และรูปถ่ายไม่เกินหกเดือน ครึ่งตัว หน้าตรง ไม่สวม
หมวกและแว่นตาดำ ขนาด ๒.๕ x ๒.๗เซนติเมตร จำนวน ๓ รูป ต่อสำนักงานทะเบียนธุรกิจ
นำเที่ยวและมัคคุเทศก์ที่มีเขตอำนาจครอบคลุมภูมิลำเนาเฉพาะการของผู้รับใบอนุญาต และ
ในจังหวัดอื่นนอกจากกรุงเทพมหานครจะยื่นต่อผู้ว่าราชการจังหวัดของจังหวัดที่ตนมีภูมิลำเนา
เฉพาะการก็ได้
ในการพิจารณาออกใบแทนใบอนุญาต ให้นำข้อ ๔ มาใช้บังคับโดยอนุโลมโดย
ให้ใช้แบบใบอนุญาตเป็นมัคคุเทศก์ แต่ให้ระบุคำว่า "ใบแทน" ไว้ด้านหน้าของใบอนุญาตนั้น
หมวด ๒
เครื่องหมายแสดงการเป็นมัคคุเทศก์ซึ่งได้รับใบอนุญาต
---------------
ข้อ ๙ เครื่องหมายแสดงการเป็นมัคคุเทศก์ซึ่งได้รับใบอนุญาตมีลักษณะเป็น
รูปวงกลมขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง ๒ เซนติเมตร ทำด้วยวัสดุพื้นขาว ภายในวงกลมมีลักษณะเป็น
รูปคล้ายพระปรางค์วัดอรุณราชวราราม เบื้องบนมีรูปคล้ายเครื่องบินบินผ่านพระปรางค์
เบื้องล่างมีรูปคล้ายเรือพระที่นั่งสุพรรณหงส์ ในขอบวงกลมด้านบนมีอักษรว่า "มัคคุเทศก์"
ในขอบวงกลมด้านล่างมีอักษรว่า "Tourist Guide" รูป ตัวอักษรและเส้นรอบวงกลมเป็นสีน้ำเงิน
ทั้งนี้ ตามแบบ ธม.๔ ท้ายกฎกระทรวงนี้
ข้อ ๑๐ มัคคุเทศก์ผู้ได้รับใบอนุญาตผู้ใดประสงค์จะขอรับเครื่องหมายแสดง
การเป็นมัคคุเทศก์ซึ่งได้รับใบอนุญาตแทนเครื่องหมายที่สูญหายหรือชำรุด ให้ยื่นคำขอรับ
เครื่องหมายแสดงการเป็นมัคคุเทศก์ซึ่งได้รับใบอนุญาตตามแบบที่การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย
กำหนด พร้อมด้วยหลักฐานการรับแจ้งความของพนักงานสอบสวน หรือเครื่องหมายแสดงการ
เป็นมัคคุเทศก์ ซึ่งได้รับใบอนุญาตที่ชำรุด ต่อสำนักงานทะเบียนธุรกิจนำเที่ยวและมัคคุเทศก์ที่มี
เขตอำนาจครอบคลุมภูมิลำเนาเฉพาะการของผู้รับใบอนุญาตและในจังหวัดอื่นนอกจาก
กรุงเทพมหานครจะยื่นต่อผู้ว่าราชการจังหวัดของจังหวัดที่ตนมีภูมิลำเนาเฉพาะการก็ได้
หมวด ๓
การปฏิบัติหน้าที่ การแต่งกาย มารยาทและความประพฤติของมัคคุเทศก์
---------------
ข้อ ๑๑ มัคคุเทศก์ต้องไม่กระทำการอย่างใดอย่างหนึ่งอันจะนำซึ่งความ
เสื่อมเสียชื่อเสียงเกียรติยศและจรรยาบรรณแห่งวิชาชีพ
ข้อ ๑๒ ในขณะปฏิบัติหน้าที่ มัคคุเทศก์ต้อง
(๑) แต่งกายสุภาพและเหมาะสมกับสถานที่
(๒) ติดเครื่องหมายแสดงการเป็นมัคคุเทศก์ซึ่งได้รับใบอนุญาตและใบอนุญาต
เป็นมัคคุเทศก์ไว้ที่อกเสื้อ เว้นแต่จะอยู่ในสภาพที่ไม่อาจจะปฏิบัติเช่นนั้นได้
เครื่องหมายแสดงการเป็นมัคคุเทศก์ซึ่งได้รับใบอนุญาตให้ติดอยู่ที่มุมบนด้าน
ซ้ายของใบอนุญาตเป็นมัคคุเทศก์
(๓) ไม่บรรยาย อธิบายหรือบอกกล่าวเรื่องราวที่ไม่ถูกต้องแก่นักท่องเที่ยว
อันจะนำมาซึ่งความเสื่อมเสียแก่ประเทศชาติและอุตสาหกรรมท่องเที่ยวของประเทศ
ข้อ ๑๓ มัคคุเทศก์ต้องไม่กระทำการใดนอกเหนือความตกลงที่มีอยู่กับ
ผู้ประกอบธุรกิจนำเที่ยวหรือนักท่องเที่ยว
ในกรณีที่มัคคุเทศก์ได้กระทำการใดตามความประสงค์ของนักท่องเที่ยว และ
การนั้นอยู่นอกเหนือจากที่ตกลงไว้กับผู้ประกอบธุรกิจนำเที่ยว มัคคุเทศก์ต้องแจ้งให้ผู้ประกอบ
ธุรกิจนำเที่ยวทราบภายในเวลาอันควร
ให้ไว้ ณ วันที่ ๑๓ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๓๖
ชวน หลีกภัย
นายกรัฐมนตรี
+----------------------------------------------------------------------------------------------------+
หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ โดยที่มาตรา ๓๙ มาตรา ๔๑
มาตรา ๔๒ และมาตรา ๔๓ แห่งพระราชบัญญัติธุรกิจนำเที่ยวและมัคคุเทศก์ พ.ศ. ๒๕๓๕
ได้บัญญัติให้แบบ หลักเกณฑ์และวิธีการขอรับใบอนุญาต การออกใบอนุญาต การขอต่ออายุใบ
อนุญาตและการขอใบแทนใบอนุญาตเป็นมัคคุเทศก์เครื่องหมายแสดงการเป็นมัคคุเทศก์ และ
การปฏิบัติหน้าที่ การแต่งกาย มารยาทและความประพฤติของมัคคุเทศก์เป็นไปตามที่กำหนดใน
กฎกระทรวง จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้
[รก. ๒๕๓๖/๖๙/๒๔พ./๒๘ พฤษภาคม ๒๕๓๖]