ระเบียบคณะกรรมการกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ
ฉบับที่ ๑๒
ว่าด้วยการเลิก ยุบรวม หรือแยกบางส่วน กองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมือง
พ.ศ. ๒๕๔๙
เพื่อให้การบริหารงานกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ เป็นไปโดยเหมาะสมและมีประสิทธิภาพ อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๑๐ มาตรา ๑๙ (๘) และมาตรา ๒๙ วรรคสอง และวรรคสาม แห่งพระราชบัญญัติกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๔๗ คณะกรรมการกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ จึงได้ออกระเบียบไว้ ดังนี้
ข้อ ๑ ระเบียบนี้เรียกว่า “ระเบียบคณะกรรมการกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ ว่าด้วยการเลิก ยุบรวม หรือแยกบางส่วน กองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมือง พ.ศ. ๒๕๔๙”
ข้อ ๒[๑] ระเบียบนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป
ข้อ ๓ ให้ประธานกรรมการกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ เป็นผู้รักษาการตามระเบียบนี้
ข้อ ๔ ในระเบียบนี้
“กองทุนหมู่บ้าน” หมายความว่า กองทุนหมู่บ้านหรือกองทุนชุมชนเมือง แล้วแต่กรณี
“หมู่บ้าน” หมายความว่า หมู่บ้านที่จัดตั้งขึ้นตามกฎหมายว่าด้วยลักษณะปกครองท้องที่ พ.ศ. ๒๔๕๗
“ชุมชนเมือง” หมายความว่า ชุมชนในเทศบาล กรุงเทพมหานคร เมืองพัทยา หรือเขตพื้นที่อื่น ทั้งนี้ โดยมีขอบเขตตามหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่คณะกรรมการกำหนด หรือตามประกาศของคณะกรรมการ
“คณะกรรมการกองทุนหมู่บ้าน” หมายความว่า คณะกรรมการกองทุนหมู่บ้าน หรือคณะกรรมการกองทุนชุมชนเมืองแล้วแต่กรณี
“กรรมการกองทุนหมู่บ้าน” หมายความว่า กรรมการในคณะกรรมการกองทุนหมู่บ้าน หรือกรรมการในคณะกรรมการกองทุนชุมชนเมืองแล้วแต่กรณี
“สมาชิก” หมายความว่า สมาชิกกองทุนหมู่บ้าน หรือสมาชิกของกองทุนชุมชนเมืองแล้วแต่กรณี
“คณะกรรมการ” หมายความว่า คณะกรรมการกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ
“สำนักงาน” หมายความว่า สำนักงานกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ
“ผู้อำนวยการ” หมายความว่า ผู้อำนวยการสำนักงานกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ
“นายทะเบียน” หมายความว่า นายทะเบียนกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมือง หรือบุคคลซึ่งนายทะเบียนกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมือง มอบอำนาจให้ทำหน้าที่แทน
“การดำเนินคดี” หมายความว่า การฟ้องร้องดำเนินคดีกองทุน หรือคณะกรรมการกองทุนหรือสมาชิก
หมวด ๑
การเลิกกองทุนหมู่บ้าน
ข้อ ๕ กองทุนหมู่บ้านย่อมเลิกด้วยเหตุหนึ่งเหตุใด ดังต่อไปนี้
(๑) ที่ประชุมใหญ่ของกองทุนหมู่บ้านมีมติให้เลิก
(๒) ศาลมีคำพิพากษาให้ล้มละลาย
(๓) นายทะเบียนสั่งให้เลิก
ข้อ ๖ กองทุนหมู่บ้านใดที่เลิกตาม ข้อ ๕ (๑) และ (๒) กองทุนหมู่บ้านนั้นจะต้องแจ้งให้นายทะเบียนทราบภายในสามสิบวัน นับแต่วันที่ประชุมใหญ่ของกองทุนหมู่บ้านมีมติให้เลิกหรือนับแต่วันที่ศาลมีคำพิพากษาให้ล้มละลาย แล้วแต่กรณี
กองทุนหมู่บ้านใดที่เลิกตามข้อ ๕ (๓) เมื่อนายทะเบียนได้ทราบว่ากองทุนหมู่บ้านปฏิบัติเข้าข่ายตามข้อ ๗
ข้อ ๗ นายทะเบียนมีอำนาจสั่งให้เลิกได้เมื่อปรากฏว่า
(๑) กองทุนหมู่บ้านไม่สามารถดำเนินกิจการ หรือหยุดดำเนินกิจการติดต่อกันเป็นเวลาหนึ่งปี นับแต่วันที่หยุดดำเนินกิจการ
(๒) กองทุนหมู่บ้านไม่ส่งสำเนางบดุลและรายงานประจำปีต่อนายทะเบียนเป็นเวลาสามปีติดต่อกัน
(๓) กองทุนหมู่บ้านดำเนินการในลักษณะที่อาจเป็นเหตุให้เกิดความเสียหายแก่ กองทุนหมู่บ้าน
(๔) กองทุนหมู่บ้านไม่ปฏิบัติตามเจตนารมณ์พระราชบัญญัติกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๔๗ นโยบาย ปรัชญา วัตถุประสงค์ ประกาศ ระเบียบ ข้อบังคับ หรือคำสั่งของคณะกรรมการกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ
(๕) เลิกตามมาตรา ๓๐ แห่งพระราชบัญญัติกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๔๗
ข้อ ๘ ในกรณีที่มีการเลิกกองทุนหมู่บ้านให้โอนบรรดากิจการ ทรัพย์สิน สิทธิ และหนี้สินของกองทุนหมู่บ้านนั้นไปเป็นของกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ
หมวด ๒
การยุบรวมกองทุนหมู่บ้าน
ข้อ ๙ กองทุนหมู่บ้านตั้งแต่สองกองทุนอาจยุบรวมได้ด้วยเหตุใดเหตุหนึ่ง ดังต่อไปนี้
(๑) ที่ประชุมใหญ่ของกองทุนหมู่บ้านที่เกี่ยวข้องมีมติให้ยุบรวมด้วยความสมัครใจ และต้องได้รับความเห็นชอบจากนายทะเบียน
(๒) นายทะเบียนสั่งให้ยุบรวม
ข้อ ๑๐ กองทุนหมู่บ้านใดที่มีความประสงค์ยุบรวมตามข้อ ๙ (๑) กองทุนหมู่บ้านที่เกี่ยวข้องจะต้องแจ้งให้นายทะเบียนทราบภายในสามสิบวัน พร้อมทั้งส่งสำเนารายงานการประชุมใหญ่ นับแต่วันที่ประชุมใหญ่ของกองทุนหมู่บ้านที่เกี่ยวข้องมีมติให้ยุบรวม
ข้อ ๑๑ นายทะเบียนมีอำนาจสั่งให้ยุบรวมได้เมื่อปรากฏว่า
(๑) มีการจัดตั้งกองทุนหมู่บ้านใหม่
(๒) กองทุนหมู่บ้านมีจำนวนสมาชิกน้อยกว่า ๓๐ ครัวเรือน
(๓) กองทุนหมู่บ้านดำเนินการในลักษณะที่อาจเป็นเหตุให้เกิดความเสียหายแก่ กองทุนหมู่บ้าน
(๔) กองทุนหมู่บ้านไม่ปฏิบัติตามเจตนารมณ์พระราชบัญญัติกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๔๗ นโยบาย ปรัชญา วัตถุประสงค์ ประกาศ ระเบียบ ข้อบังคับ หรือคำสั่งของคณะกรรมการกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ
ข้อ ๑๒ ในกรณีที่กองทุนหมู่บ้านใดยุบรวมกับกองทุนหมู่บ้านอื่นเพื่อจัดตั้งกองทุนหมู่บ้านใหม่หรือยุบรวมกับกองทุนหมู่บ้านอื่น ให้โอนบรรดากิจการ ทรัพย์สิน สิทธิ และหนี้สินของกองทุนหมู่บ้านนั้นไปเป็นของกองทุนหมู่บ้านที่จัดตั้งใหม่หรือกองทุนหมู่บ้านที่ไปรวม แล้วแต่กรณี
หมวด ๓
การแยกบางส่วนกองทุนหมู่บ้าน
ข้อ ๑๓ กองทุนหมู่บ้าน อาจแยกด้วยเหตุใดเหตุหนึ่ง ดังต่อไปนี้
(๑) นายทะเบียนสั่งแยกบางส่วนได้ตามหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขที่นายทะเบียนกำหนด
(๒) มีการเปลี่ยนแปลงเขตการปกครองท้องที่
(๓) ในกรณีที่กองทุนหมู่บ้านใดแยกกองทุนหมู่บ้านบางส่วนเพื่อจัดตั้งกองทุนหมู่บ้านใหม่ หรือแยกกองทุนหมู่บ้านบางส่วนเพื่อรวมกับกองทุนหมู่บ้านอื่น
(๔) ที่ประชุมใหญ่ของกองทุนหมู่บ้านที่เกี่ยวข้องมีมติให้แยกบางส่วนด้วยความสมัครใจและต้องได้รับความเห็นชอบจากนายทะเบียน พร้อมทั้งพิจารณาทรัพย์สิน แบ่งแยก ทรัพย์สิน และหนี้สินของกองทุนหมู่บ้าน
ข้อ ๑๔ ให้โอนบรรดากิจการ ทรัพย์สิน สิทธิ และหนี้สินของกองทุนหมู่บ้านที่แยกตามข้อ ๑๓ ให้ไปเป็นของกองทุนหมู่บ้านที่จัดตั้งใหม่หรือกองทุนหมู่บ้านที่ไปรวม แล้วแต่กรณี
หมวด ๔
การชำระบัญชี
ข้อ ๑๕ การชำระบัญชีกองทุนหมู่บ้านที่ล้มละลายนั้น ให้เป็นไปตามกฎหมาย ว่าด้วยการล้มละลาย
ข้อ ๑๖ การชำระบัญชีของกองทุนหมู่บ้านที่เลิก ยุบรวม แยกบางส่วน ด้วยความสมัครใจให้ที่ประชุมใหญ่ของสมาชิกไม่น้อยกว่าหนึ่งในห้าของผู้เข้าร่วมประชุมตั้งผู้ชำระบัญชี และให้ดำเนินการชำระบัญชีให้แล้วเสร็จภายใน ๖๐ วัน
ข้อ ๑๗ ในกรณีที่เห็นว่า กองทุนหมู่บ้านดำเนินการในลักษณะที่อาจเป็นเหตุให้เกิดความเสียหายแก่กองทุนหมู่บ้าน หรือกองทุนหมู่บ้านไม่ปฏิบัติตามเจตนารมณ์พระราชบัญญัติกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๔๗ นโยบาย ปรัชญา วัตถุประสงค์ ประกาศ ระเบียบ ข้อบังคับ หรือคำสั่งของคณะกรรมการ นายทะเบียนสั่งระงับการจ่ายเงินของกองทุนหมู่บ้าน หรือให้กองทุนหมู่บ้านชดใช้หรือให้ส่งคืนเงินที่เบิกจ่ายไปแล้ว โดยให้แจ้งคำสั่งเป็นหนังสือไปยังกองทุนหมู่บ้าน
การชำระบัญชีของกองทุนหมู่บ้านที่นายทะเบียนสั่งให้ชดใช้หรือส่งคืนเงินที่เบิกจ่ายไปแล้วตามวรรคหนึ่ง หรือกองทุนหมู่บ้านที่เลิก ยุบรวม แยกบางส่วน ให้นายทะเบียนตั้งผู้ชำระบัญชี และให้ดำเนินการชำระบัญชีให้แล้วเสร็จภายใน ๖๐ วัน
ข้อ ๑๘ กรณีการดำเนินงานชำระบัญชีตามข้อ ๑๖ และ ๑๗ ไม่แล้วเสร็จตามระยะเวลาที่กำหนดไว้ ให้ผู้ชำระบัญชีขอขยายระยะเวลาต่อนายทะเบียน นายทะเบียนสามารถขยายเวลาได้อีกไม่เกิน ๖๐ วัน
ข้อ ๑๙ ผู้ชำระบัญชีมีอำนาจหน้าที่ดังต่อไปนี้
(๑) ดำเนินกิจการของกองทุนหมู่บ้านเท่าที่จำเป็นเพื่อระวังรักษาผลประโยชน์ของกองทุนหมู่บ้านในระหว่างที่ยังชำระบัญชีไม่เสร็จ
(๒) ดำเนินกิจการของกองทุนหมู่บ้านเท่าที่จำเป็นเพื่อชำระสะสางกิจการให้เสร็จไปด้วยดี
(๓) เรียกประชุมใหญ่
(๔) ดำเนินการทั้งปวงเกี่ยวกับคดีแพ่งหรือคดีอาญา และประนีประนอมยอมความในเรื่องใดๆ ในนามของกองทุนหมู่บ้าน หรือนายทะเบียน
(๕) จำหน่ายทรัพย์สินของกองทุนหมู่บ้าน
(๖) ดำเนินการอย่างอื่นเท่าที่จำเป็นเพื่อให้การชำระบัญชีเสร็จสิ้น
ข้อจำกัดอำนาจของผู้ชำระบัญชีอย่างใดๆ ห้ามมิให้ยกขึ้นเป็นข้อต่อสู่บุคคลภายนอกผู้กระทำการโดยสุจริต
ข้อ ๒๐ ค่าธรรมเนียม ค่าภาระติดพัน และค่าใช้จ่ายที่ต้องเสียตามสมควรในการชำระบัญชีนั้น ผู้ชำระบัญชีต้องจัดการชำระก่อนหนี้รายอื่น เมื่อได้ชำระหนี้ของกองทุนแล้ว ถ้ามีทรัพย์สินเหลืออยู่เท่าใดให้ผู้ชำระบัญชีไปชำระคืนให้ตามลำดับ ดังนี้
(๑) เงินกองทุนหมู่บ้าน
(๒) เงินสัจจะ หุ้นและเงินอื่นๆ ของสมาชิก
(๓) เงินกู้ยืมจากสถาบันการเงิน
ข้อ ๒๑ ถ้าเจ้าหนี้คนใดมิได้ทวงถามให้ชำระหนี้ ผู้ชำระบัญชีต้องวางเงินสำหรับจำนวนนั้นไว้ต่อนายทะเบียนเพื่อประโยชน์แก่เจ้าหนี้ และให้ผู้ชำระบัญชีมีหนังสือแจ้งกำหนดวางเงินไปยังเจ้าหนี้โดยไม่ชักช้า
ถ้าเจ้าหนี้ไม่รับเงินจนพ้นกำหนดสองปีนับแต่วันที่ผู้ชำระบัญชีวางเงินไว้ต่อนายทะเบียนเจ้าหนี้ย่อมขาดสิทธิในเงินจำนวนนั้น และให้นายทะเบียนจัดส่งเป็นรายได้ของกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติให้เสร็จภายในเวลาอันสมควร
ข้อ ๒๒ ให้ผู้ชำระบัญชีเสนอรายงานต่อนายทะเบียนทุกเดือนแต่ไม่เกินระยะเวลาที่กำหนดไว้
ถ้าปรากฏข้อบกพร่องในการชำระบัญชี นายทะเบียนมีอำนาจสั่งให้ผู้ชำระบัญชีแก้ไขข้อบกพร่อง และรายงานต่อนายทะเบียนภายในเวลาที่กำหนด
ข้อ ๒๓ เมื่อได้ชำระบัญชีของกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองเสร็จแล้ว ให้ผู้ชำระบัญชีทำรายงานการชำระบัญชี แสดงว่าได้ดำเนินการปิดบัญชีและจัดการทรัพย์สินของกองทุนไปอย่างใด รวมทั้งค่าใช้จ่ายในการชำระบัญชีและจำนวนทรัพย์สินที่จ่ายตามข้อ ๒๐ เสนอต่อผู้สอบบัญชี
เมื่อผู้สอบบัญชีตรวจสอบและรับรองบัญชีที่ชำระแล้ว ให้ผู้ชำระบัญชีเสนอต่อนายทะเบียนภายในสามสิบวันนับแต่วันที่ผู้สอบบัญชีรับรองบัญชีที่ชำระนั้น นายทะเบียนเห็นชอบด้วยแล้วให้ถือว่าเป็นที่สุดแห่งการชำระบัญชี และให้นายทะเบียนถอนชื่อกองทุนหมู่บ้านออกจากทะเบียน
ข้อ ๒๔ เมื่อนายทะเบียนให้ความเห็นชอบในการชำระบัญชีตามข้อ ๒๓ แล้ว ให้ผู้ชำระบัญชีมอบบรรดาสมุดบัญชีและเอกสารที่เกี่ยวข้องของกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองที่ได้ชำระบัญชีเสร็จแล้วนั้นแก่นายทะเบียนภายในสามสิบวันนับแต่วันที่นายทะเบียนให้ความเห็นชอบ
ให้นายทะเบียนรักษาสมุดบัญชีและเอกสารที่ได้รับไว้เป็นเวลาสองปีนับแต่วันที่ถอนชื่อกองทุนหมู่บ้านนั้นออกจากทะเบียน
สมุดบัญชีและเอกสารตามวรรคหนึ่ง ให้ผู้มีส่วนได้เสียดูได้โดยไม่ต้องเสียค่าธรรมเนียม
ในคดีฟ้องเรียกหนี้สินที่กองทุนหมู่บ้านเป็นลูกหนี้อยู่ให้ถือว่าผู้ชำระบัญชีเป็นลูกหนี้อยู่ในฐานเช่นนั้น ทั้งนี้ห้ามมิให้ฟ้องเมื่อพ้นกำหนดสองปีนับแต่วันถึงที่สุดแห่งการชำระบัญชี
หมวด ๕
การดำเนินคดี
ข้อ ๒๕ เมื่อกองทุนหมู่บ้านใดนายทะเบียนสั่งให้ชดใช้หรือส่งคืนเงินที่เบิกจ่ายไปแล้วตามข้อ ๑๗ วรรคหนึ่ง หรือ เลิก ยุบรวม แยกบางส่วน ให้คณะกรรมการกองทุนหมู่บ้านคืนเงินที่ได้รับจัดสรรจากรัฐ หากคืนไม่ได้ นายทะเบียนมีสิทธิเรียกร้องเงินคืน
ข้อ ๒๖ กรณีกองทุนหมู่บ้านใดนายทะเบียนสั่งให้ชดใช้หรือส่งคืนเงินที่เบิกจ่ายไปแล้วตามข้อ ๑๗ วรรคหนึ่ง หรือ เลิก ยุบรวม แยกบางส่วน เมื่อชำระบัญชีเสร็จแล้ว มีหนี้ค้างอยู่กับกองทุน คณะกรรมการหรือสมาชิก ให้นายทะเบียนมีอำนาจเรียกเงินคืนได้
ทั้งนี้ ค่าใช้จ่ายในการดำเนินคดี ค่าธรรมเนียม ให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการและเงื่อนไขที่นายทะเบียนกำหนด
หมวด ๖
การอุทธรณ์
ข้อ ๒๗ ในกรณีกองทุนหมู่บ้านที่นายทะเบียนสั่งให้ชดใช้หรือส่งคืนเงินที่เบิกจ่ายไปแล้วตามข้อ ๑๗ วรรคหนึ่ง หรือ กองทุนหมู่บ้านที่ถูกสั่งให้เลิก ยุบรวม แยกบางส่วน มีสิทธิอุทธรณ์ต่อคณะกรรมการกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ โดยทำเป็นหนังสือยื่นต่อนายทะเบียนภายใน ๖๐ วัน นับแต่วันที่ได้รับคำสั่ง และให้นายทะเบียนส่งคำอุทธรณ์ต่อไปยังคณะกรรมการกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ โดยไม่ชักช้า คำวินิจฉัยของคณะกรรมการกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติให้ถือเป็นที่สุด
ประกาศ ณ วันที่ ๘ กันยายน พ.ศ. ๒๕๔๙
สุวิทย์ คุณกิตติ
ประธานกรรมการกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ
นันทนา/ผู้จัดทำ
๑๒ ตุลาคม ๒๕๔๙
สถาพร/ปรับปรุง
๒๙ พฤศจิกายน ๒๕๔๙
รัศม์วรรณวลัย/ตรวจ
๔ มีนาคม ๒๕๕๒